Askeri Personel İçin Tam Rehber

Hukuki Özet

Askeri personel için soruşturma izni kararına itiraz süresi tebliğden itibaren 10 gündür. İtiraz mercii, rütbeye göre Bölge İdare Mahkemesi veya Danıştay‘dır. İtirazın temel gerekçeleri; ön incelemenin eksikliği, delil yetersizliği veya suçun görevle ilgili olmamasıdır.

• Konu: Askeri personelin 1632 sayılı Kanun Ek 15. madde kapsamında soruşturma izni süreçleri.
• İtiraz Süresi: Tebliğden itibaren 10 gün (Hak düşürücü süre).
• Yetkili Merci: Generaller için Danıştay 1. Daire, diğer personel için Bölge İdare Mahkemesi (BİM).
• Kritik Kanunlar: 4483 Sayılı Kanun ve 1632 Sayılı Askeri Ceza Kanunu.

Asker, Jandarma, Uzman Çavuş, Subay ve Astsubaylar için görevleri sebebiyle işledikleri iddia edilen suçlarda Soruşturma İzni alınmadan soruşturma açılması mümkün değildir. Bu noktada devreye giren soruşturma izni müessesesi, personelin asılsız ihbar ve şikâyetlerden korunmasını amaçlar. Ancak hukuka aykırı verilen izinler, mesleki kariyeri ve özlük haklarını doğrudan tehdit edebilir.

Bu yazımızda; soruşturma izninin ne olduğunu, itiraz sürelerini ve dikkat edilmesi gereken kritik noktaları inceleyeceğiz.

Askeri personel (Subay, Astsubay, Uzman Çavuş) için “soruşturma izni” süreci, sivil memurlardan farklılıklar gösterir. Özellikle 1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu’na 2021 yılında eklenen Ek 15. madde, askeri suçların soruşturulmasını çok sıkı kurallara bağlamıştır. Bu yazıda, hakkınızda bir iddia olduğunda hangi makamın izin vereceğini ve bu izne karşı nasıl “dur” diyebileceğinizi açıklıyoruz.

Soruşturma İzni Nedir ve Neden Verilir?

Soruşturma izni; devlet memurları ve askeri personelin görevleri sebebiyle işledikleri iddia edilen suçlar hakkında savcılığın işlem yapabilmesi için yetkili idari makamdan aldığı resmi onaydır.

4483 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun uyarınca, yetkili merci bir ön inceleme yaptırır ve suçun işlendiğine dair makul şüphe varsa suçun soruşturulmasına izin verir.

1. Askeri Suçlarda Soruşturma İzni Şartı

Askeri bir suç işlediği iddia edilen personel hakkında savcılığın doğrudan soruşturma başlatabilmesi için yetkili komutanlıktan izin alması şarttır.

İstisna (Suçüstü Hali): Eğer ağır ceza mahkemesinin görevine giren (cinayet, ağır yaralama vb.) bir suçüstü durumu varsa, izin beklenmez; genel hükümlere göre işlem yapılır.

2. Soruşturma İznini Kim Verir? (Yetkili Merciler)

Vatandaş diliyle özetlemek gerekirse; izni her amir değil, sadece kanunun belirlediği “üst düzey” makamlar verebilir:

• Birliklerde Görevli Personel: En az Tugay Komutanı veya eşidi (Deniz ve Hava kuvvetlerinde dengi amirler) izin vermeye yetkilidir. Alt rütbedeki bölük veya tabur komutanlarının bu yetkisi yoktur.
• MSB Merkez Teşkilatı: Millî Savunma Bakanlığı merkez ve taşra teşkilatındaki askerler için izin bizzat Millî Savunma Bakanı tarafından verilir.
• General ve Amiraller: Bu rütbedeki kişiler hakkında karar mercii Millî Savunma Bakanı‘dır. (Genelkurmay Başkanı veya Kuvvet Komutanının teklifiyle süreç başlar).
• Geçici Görevlendirmeler: Eğer başka bir birliğe geçici görevle (veya harekat komutasına) verildiyseniz, o süredeki suç iddiaları için izni geçici olarak bağlı olduğunuz birlik komutanı verir.

3. Ön İnceleme Süreci ve Karar Süresi

Şikâyet veya ihbar geldiğinde, yetkili makam hemen izin vermez. Önce bir “Ön İnceleme” başlatır.

• Kim İnceler?: İzni verecek makam bunu bizzat yapabileceği gibi, hakkında inceleme yapılan personelden kıdemli en az 3 kişilik bir heyet de kurabilir.
• İfade Hakkı: Normal şartlarda ifadeniz alınmalıdır. Ancak firar veya izin tecavüzü gibi durumlarda size ulaşılamıyorsa ifadeniz alınmadan da süreç tamamlanabilir.
• Süre Sınırı: Yetkili merci, suç iddiasını öğrendiği andan itibaren ön inceleme dahil en geç 30 gün içinde karar vermelidir. Zorunlu hallerde bu süreye 15 gün daha eklenebilir. Yani toplamda en geç 45 gün içinde “İzin Verildi” veya “İzin Verilmedi” kararı çıkmalıdır.

4. Soruşturma İzni Kararına Karşı Nereye İtiraz Edilir? (2026 Güncel)

Hakkınızda soruşturma izni verilmesi kararı çıktığında, bu kararı durdurmak için hukuki hakkınızı kullanmalısınız.

Soruşturma İzni İtiraz Süresi

Kararın size tebliğ edilmesinden itibaren 10 gün içinde itiraz edilmelidir. Bu süre çok kritiktir; 11. gün yapacağınız itiraz kabul edilmez.

İtiraz Mercii (Neresi Karar Verir?)

• General ve Amiraller için: Danıştay Birinci Dairesi.
• Diğer tüm asker kişiler için: Yetkili merciin bulunduğu yerdeki Bölge İdare Mahkemesi (BİM).

Önemli Bilgi: İtirazlar “öncelikli” incelenir ve en geç 3 ay içinde kesin karara bağlanır. Bu karara karşı başka bir yere başvurulamaz.

Uzman Tavsiyesi

Askeri yargı sisteminin sivil yargıdan ayrılan çok hassas dengeleri vardır. Hakkınızda bir ön inceleme başlatıldığında veya soruşturma izni tebliğ edildiğinde, süreci profesyonel bir Askeri Ceza Avukatı ile yürütmeniz, meslek hayatınızda telafisi imkansız zararlar görmenizi engeller.

Yavuz Hukuk ve Danışmanlık, askeri personel haklarının korunması ve soruşturma süreçlerinin yönetilmesi konusunda yanınızdadır.

Diğer Kamu Görevlileri İçin Soruşturma İzni Vermeye Yetkili Makamlar Kimlerdir?

İzin verme yetkisi, personelin rütbesine ve görev yaptığı yere göre değişir:

• İlçede görevli personel için: Kaymakam,
• İlde görevli personel için: Vali,
• Bölge düzeyindeki kuruluşlar için: O ilin Valisi,
• Merkez teşkilatındaki üst düzey subay ve memurlar için: İlgili Bakan veya Müsteşar.

Soruşturma İzni Kararına İtiraz Süreci

Hakkınızda verilen “Soruşturma İzni Verilmesi” kararı bir son değil, hukuki sürecin başlangıcıdır. Bu kararın hukuka aykırı olduğunu düşünüyorsanız yasal süresi içinde itiraz etme hakkınız mevcuttur.

İtiraz Nereye Yapılır?

İtiraz mercii, kararı veren makamın hiyerarşik konumuna göre belirlenir:

1. Bölge İdare Mahkemesi: Valilik veya Kaymakamlık tarafından verilen kararlara karşı ilgili bölgenin idare mahkemesine itiraz edilir.
2. Danıştay (2. Daire): Bakanlar veya merkez teşkilatı tarafından verilen kararlar için itiraz adresi Danıştay’dır.

Soruşturma İznine İtiraz Gerekçeleri Neler Olabilir?

Bir itirazın kabul edilmesi ve soruşturma izninin iptal edilmesi için hukuki dayanakların sağlam olması gerekir. En sık kullanılan itiraz gerekçeleri şunlardır:

• Ön İncelemenin Yetersizliği: Olayın yeterince araştırılmaması, sadece şikâyet dilekçesine dayanarak karar verilmesi.
• Suçun Görevle İlgili Olmaması: İddia edilen eylemin “görev sebebiyle” değil, kişisel bir husumetten kaynaklanması (Bu durumda genel hükümler uygulanmalıdır).
• Delil Yetersizliği: Dosyada suçun işlendiğine dair somut ve ikna edici delil bulunmaması.
• Zamanaşımı: Suçun işlendiği iddia edilen tarih ile ön inceleme tarihi arasında kanuni sürelerin dolmuş olması.
• Savunma Hakkının Kısıtlanması: Ön inceleme sürecinde personelin ifadesinin alınmaması veya delillerini sunma imkânı tanınmaması.
• Ön İnceleme Süresi: Ön inceleme yapılması için olayın öğrenilme tarihinden itibaren en geç 30 gün içinde karar verilmiş olmalıdır.

İtiraz Dilekçesinde Dikkat Edilmesi Gerekenler

Sıradan bir dilekçe yerine, teknik ve hukuki terimlerin yerinde kullanıldığı bir dilekçe şansınızı artırır.

• Olayın oluş şekli askeri disiplin ve mevzuat çerçevesinde anlatılmalıdır.
• Varsa lehinize olan tanık beyanları ve belgeler mutlaka eklenmelidir.
• Kararın neden “hukuka aykırı” olduğu maddeler halinde açıklanmalıdır.

Kritik Not: Soruşturma izni verilmesi kararı, suçlu olduğunuz anlamına gelmez. Ancak bu aşamada yapılacak başarılı bir itiraz, dosyanın savcılığa hiç gitmeden kapanmasını sağlar.

Özet Tablo: İtiraz Rehberi

Bu makale Yavuz Hukuk ve Danışmanlık tarafından, askeri personelin hukuki süreçler hakkında doğru bilgilendirilmesi amacıyla hazırlanmıştır. Detaylı bilgi ve danışmanlık için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

The post Soruşturma İzni Kararına İtiraz ve İptali: first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.

Haksız yere düşük bir sicil notu alarak mağdur olan uzman erbaşlar için ise hukuki çözümler bulunmaktadır. Sicil iptal davası bu çözümlerin başında gelmektedir.

Jandarma Uzman Erbaşlarının Sicil Notları Kariyerlerini Nasıl Etkiler? 

Sicil puanı, jandarma uzman çavuşların mesleki kariyerinde en belirleyici unsurlardan biridir. Uzman çavuş sicil notu, personelin terfi etmesi, yeni görevlere atanması, tayin edilmesi ve çeşitli ödüller alması gibi konularda doğrudan etkili olur. Hatalı veya haksız şekilde düşük verilen sicil puanları, personelin kariyer planlarını ve maaş gibi özlük haklarını olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle uzman çavuşlar için jandarma personel sicil iptali davası açmak, adil bir değerlendirme sağlanması açısından önem taşır. Sicil notu aynı zamanda eğitim ve kurslara katılım gibi gelişim fırsatlarını da doğrudan etkiler.

Eğitim ve Kurslara Katılım: Yüksek bir sicil notu, uzman erbaşın çeşitli eğitim ve kurslara katılma fırsatı elde etmesini sağlayabilir. Bu sayede, uzman erbaş kendini geliştirme ve kariyerini ilerletme imkanı bulur. 

Ödüllendirme: Başarılı bir performans sergileyen ve yüksek sicil notu alan uzman erbaşlar, çeşitli ödüllerle teşvik edilir. Bu durum, uzman erbaşın motivasyonunu artırır ve kariyerine olumlu katkı sağlar. 

Sözleşme Yenileme: Bazı durumlarda, düşük bir sicil notu, uzman erbaşın sözleşmesinin yenilenmemesine neden olabilir. Bu durum, uzman erbaşın görevden ayrılmasına yol açabilir.

Haksız Bir Sicil Notu Alındığında Ne Yapılmalıdır?

Haksız bir sicil notu alındığında uzman erbaşın yapması gereken ilk şey, durumu değerlendirmek ve hukuki yollara başvurmak olmalıdır. Sicil puanı kanun gereği gizli olması sebebiyle ilgilisi dışında kimseye gösterilmemektedir. Uzman erbaş sicilinin düşük olduğundan şüphelendiği, buna ilişkin emareler elde ettiği anda ilgili yıllara ait idareye başvuruda bulunmalıdır.

Başvuru sonucunda idare olumlu yönce işlem tesis etmediği taktirde sicil iptal davası açılması gerekmektedir.

Hukuki süreç hakkında daha detaylı bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Sicil İptal Davası Nedir? Kimler Açabilir?

Sicil iptal davası, jandarma uzman çavuş gibi askeri personelin sicil notlarının haksız veya hatalı şekilde düşük verilmesi durumunda açılan bir idari dava türüdür. Bu davalar genellikle idare mahkemesinde görülür ve sicil puanının yeniden değerlendirilmesini amaçlar. Uzman çavuşlar, kariyerlerinde yükselme ve özlük hakları için bu sicil notlarının doğru olmasına büyük önem verirler. Hatalı sicil notlarına karşı açılan sicil iptal davaları, personelin haklarının korunmasında kritik bir rol oynar.

Sicil İptal Davası Açma Süreci ve Dikkat Edilmesi Gerekenler

Jandarma uzman çavuşların sicil iptal davası açma süreci, belirli kurallara ve yasal süreye tabidir. İdare mahkemesine sunulacak dava dilekçesi, somut delillerle desteklenmeli ve hatalı sicil notunun hak kaybına neden olduğu açıkça belirtilmelidir. Bu süreçte zamanında ve doğru şekilde hareket etmek, davanın başarı şansını artırır. Uzman çavuşlar için sicil puanı, terfi ve özlük hakları açısından kritik olduğundan, sicil iptal davalarının usulüne uygun açılması büyük önem taşır.

Jandarma uzman çavuş sicil iptal davası açma süreci, idare mahkemesine yapılacak başvuru ile başlar ve belirli yasal sürelere tabidir. Sicil iptal davası açmak isteyen personelin, sicil puanının haksız yere düşük verildiğini kanıtlayan belgeleri (taktir belgeleri, disiplin durumunu gösterir kayıtlar gibi) dilekçesine eklemesi gerekir. Bu dava, uzman çavuşların terfi, tayin ve görev devamlılığı gibi haklarını doğrudan etkilediğinden, hak kaybı yaşamamak için sürecin dikkatle yürütülmesi şarttır. İdare mahkemesine verilen dava dilekçesi açık, somut ve dayanakları belirtilmiş şekilde hazırlanmalıdır. Böylece davanın kazanılması ve sicil puanının yeniden değerlendirilmesi mümkün olabilir.

Mevzuat açısından Sicil İptal davasının değerlendirilmesi;

2803 Sayılı Jandarma Teşkilat, Görev Ve Yetkileri Kanunu

Personel, kaynakları ve uygulanacak mevzuat: 

Jandarma Hizmetleri Sınıfı personelinin her türlü özlük işlerinde, bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu uygulanır. Ancak, nasıp ve terfi, aylık ve diğer mali ve sosyal haklar bakımından statü ve rütbelerine göre 

• 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 
• 4678 sayılı Türk Silahlı Kuvvetlerinde İstihdam Edilecek Sözleşmeli Subay ve Astsubaylar Hakkında Kanun, 
• 3466 sayılı Uzman Jandarma Kanunu, 
• 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu 
• 6191 sayılı Sözleşmeli Erbaş ve Er Kanununa tabi personel hakkındaki hükümler uygulanır. 

3269 Sayılı Uzman Erbaş Kanunu 19. maddesi

Personelde aranacak nitelikler, müracaat şekli ve zamanı, müracaatın kabul edilmesi, sözleşmenin yapılması ve feshedilmesi sebepleri, verilecek sicilin şekil ve usulleri, görevde başarısız olma, intibak edememe ve kendilerinden istifade edilememe hallerinde yapılacak işlemler, sözleşmenin uzatılmasında uygulanacak esaslar, uzman onbaşıların uzman çavuş olabilmeleri için gerekli şartlar, astsubay sınıfına geçirilecekler için uygulanacak esaslar, astlık üstlük münasebetleri ile bu hususlardaki işlem şekli ve ilgili diğer hususlar Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığınca müştereken hazırlanan yönetmelikle düzenlenir. 

Uzman Erbaş Yönetmeliği Tanımlar Başlıklı 4. Maddesi

Uzman çavuş: En az lise veya dengi okul mezunu çavuşlar veya en az ilköğretim okulu mezunu olup, muvazzaflık hizmetini çavuş rütbesi ile tamamlayanlardan, muvazzaflık hizmetini müteakip, Türk Silahlı Kuvvetlerinin devamlılık arz eden teknik ve kritik görev yerlerinde veya çavuş kadro görev yerlerinde, 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu esaslarına göre istihdam edilenler ile bu Yönetmelikte belirtilen esaslara göre uzman onbaşılıktan uzman çavuşluğa geçirilenleri,

Uzman onbaşı: En az ilköğretim okulu veya dengi okul mezunu olup, muvazzaflık hizmetini onbaşı veya er olarak tamamlamayı müteakip, Türk Silahlı Kuvvetlerinin devamlılık arz eden teknik ve kritik erbaş kadrolarında istihdam edilenleri,

Uzman erbaş: 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu hükümlerine göre istihdam edilen uzman çavuş ve uzman onbaşıları,

Sicil yılı: Bir sicil yılını, o yılın 2 Mayıs tarihinden başlayıp bir sonraki yılın 2 Mayıs tarihine kadar olan süreyi ifade eder.

Sicil İşlemleri, Kademe İlerlemesi Ve Derece Yükselmesi

Uzman erbaş hakkında sözleşmenin imzalanıp göreve alınmalarını takip eden ilk “2 Mayıs” tarihi itibarıyla, (Türk Silahlı Kuvvetleri için EK-C/1’de, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı için EK-C/2’de  örneğine yer verilen sicil belgesi tanzim edilir.

Eğer göreve alınma tarihi ile takip eden “2 Mayıs” tarihi arasında geçen süre üç aydan kısa ise, ilk sicil belgeleri üç ayın doldurulduğu tarihte, müteakip sicil belgeleri her yılın “2 Mayıs” tarihi itibarıyla düzenlenir. 

Sicil belgesinde her niteliğe on üzerinden not verilir. Notlar tam sayı veya 1/2 kesirli olarak verilir. Sicil tam notu 100 dür. Sicil üstleri bütün niteliklere ayrı ayrı not vermek zorundadır. Sicil üstlerinin verdikleri notların toplamının ortalaması, o yılın sicil notunu teşkil eder. Bölüm sonucu tam sayı çıkmazsa iki hane yürütülür.

Sicil belgeleri elektronik ortamda hazırlanır. Elektronik sicil belgesine eklenmesi gereken belgeler, taranarak elektronik sicil belgesine ek yapılır. Elektronik ortamda sicil belgesi düzenlenememesi durumunda matbu sicil belgesi tanzim edilebilir. Sicil belgeleri ile ilgili uygulamaya yönelik usul ve esaslar Kuvvet Komutanlıklarında genelgeyle, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığında ise yönergeyle düzenlenir.

Uzman erbaşlar için sicil yazmaya yetkili sicil üstleri ile ilgili olarak, Uzman Erbaş Yönetmeliğinde belirtilmiş olan istisnalar haricinde, 28/12/1998 tarihli ve 23567 sayılı Resmî Gazete de yayımlanan Astsubay Sicil Yönetmeliğinin 5 ilâ 18 inci madde hükümleri uygulanır.

Uzman Erbaşların Sicil Üstleri Kimlerdir?

Uzman erbaşların birinci sicil üstleri; Astsubay Sicil Yönetmeliğinin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasındaki haller hariç en az kısım, unsur, top, tim, takım, karakol, bölük komutanı veya bunların eşiti görev yerlerinde komutan veya amir olan en az astsubay kıdemli çavuş rütbesindeki kişilerdir.

Astsubaylar, uzman erbaşların ikinci sicil üstü olabilirler, üçüncü sicil üstü olamazlar. İkinci sicil üstünün astsubay olması hâlinde, üçüncü sicil üstü yetki devri yapamaz, sicil düzenlemek zorundadır.

Sicilin olumlu olabilmesi için sicil notunun, sicil tam notunun yüzde altmış (%60) ve daha yukarısı olması gerekir. Kademe ilerlemesi işlemleri asgarî üçüncü sicil amirliği seviyesinde, derece yükselmesi işlemleri sözleşme yapmaya yetkili komutanlık veya kurum amirleri tarafından yapılır ve ilgili komutanlıklara bildirilir.

Sicil dönemi içinde sicil üstünün veya sicil alan personelin görevinden ayrılması hâlinde ayrılış sicili düzenlenmesine ilişkin hususlar için, 28/12/1998 tarihli ve 23567 sayılı Resmî Gazete de yayımlanan Astsubay Sicil Yönetmeliği hükümleri uygulanır.

Uzman Erbaş Yönetmeliğinde belirtilen istisnalar haricinde üçüncü sicil üstleri; not verme ve yazılı kanaat yazma yetkisi hariç olmak üzere diğer yetkilerini, lüzum gördükleri takdirde her sicil döneminde yazılı emirle ikinci sicil üstlerine devredebilirler.

Uzman Onbaşıların Uzman Çavuşluğa Terfileri

Uzman onbaşılardan bir yıllık hizmet süresini tamamladıktan sonra, istekli oldukları ve görevdeki başarısı sicil belgesi ile tespit edilen ve uzman çavuş olabileceğine dair haklarında olumlu kanaat bulunanlar, 12. maddede belirtilen sözleşme yapmaya yetkili makamlar tarafından uzman çavuşluğa terfi ettirilirler.

Uzman çavuşluğa terfi ettirilmediyseniz sicil notunuz düşük verilmiş olmalıdır. Bu durumda sicil iptal davası açıp uzman onbaşılıktan uzman çavuşluğa terfi edebilirsiniz.

Sicil Notu Verirken Dikkat Edilecekler

Sicil  üstleri; emri altındakiler hakkında sicil  düzenlerken; üstlük ve  komutanlığın en önemli olan özel yetkilerinden  birini kullanırlar. Sicil üstleri; bu görevin önemini göz önünde tutarak, sicil belgelerindeki  nitelikleri tam bir tarafsızlık, adalet ve vicdanî kanaatle değerlendirmekten sorumludurlar. 

Aksi durum, ehliyetli olmayanların lâyık olmadıkları rütbe ve makamlara yükselmelerini, dolayısıyla Türk Silâhlı Kuvvetlerinin yetenekten yoksun kişilerin elinde görevini yapamaz duruma düşmesi sonucunu doğurur.

Hissî ve aşırı merhamet duygusuyla verilecek sicillerin, hak eden bir başka personelin hakkını ihlâl edeceği, daima göz önünde bulundurulur. Sicil üstleri, haklarında sicil düzenleyecekleri astsubayları iyi tanımak zorundadırlar. 

Bu nedenle, haklarında sicil düzenleneceklerin, günlük eğitim ve çalışmalarını, tavır ve hareketlerini, disiplin ve itaatini, sicil belgesinde yazılı diğer hususları aralıksız izleyerek; yapacakları haberli ve habersiz denetlemeler, özel yazılı veya sözlü sınavlar, verecekleri özel görevler, çeşitli tatbikat ve manevralardaki tutum ve durumu ile de yeterlik ve yetenekleri hakkında tam bir kanaat edinmeye çalışırlar. Maiyetini çok kısa zamanda gerçek durumu ile tanıyabilmek ve onun yeteneklerini ölçebilmek imkânına sahip olan komutan veya âmirin, iyi bir lider olduğu şüphe götürmez bir gerçektir. 

Düzenledikleri sicillerdeki isabet derecesine göre sicil üstleri hakkında hüküm verilir. Birinci sicil üstleri, astları hakkında mutlak kanaat sahibi olmaktan sorumludurlar. Daha üst sicil üstlerinin kanaat sahibi olmaları şahsî becerilerine, çalışma şartlarına, kuruluş bağlantısına ve görev fonksiyonlarına bağlıdır. 

Sicillerde görülen eksiklikler veya bu Yönetmeliğe uygun olarak düzenlenmemiş siciller, sicil üstleri tarafından gerektiğinde imza, işaret, gerekçe ve kanaat hariç olmak üzere, geri çevrilmeyerek düzeltilir ve ilgili sicil üstüne bilgi verilir. 

Sicil Düzenleyebilmek İçin Gerekli Asgarî Süre

Bir sicil üstü, asil veya her ne suretle olursa olsun vekil olarak, o görev yerinde sicili düzenlenecek kimse ile beraber o sicil dönemi içersin de fiilen en az üç ay görev yapmadıkça sicil düzenleyemez. Muharebe hâlinde sicil verilebilmesi hususu Genelkurmay Başkanlığınca belirlenir.

Hakkında sicil düzenlenecek kişinin sicil süresi içinde ayrıldığı kurs, izin, üç aydan az süreli geçici görev, istirahat, hastane ve hava değişimi gibi yasal mazeret sürelerinin toplam olarak bir ayı, fiilî görevden sayılır.

Uzman Erbaş Sicil Belgesinde Bulunan Puanlamaya Esas Nitelikler 

1. Kötü Alışkanlıklara Düşkün Bulunmaması,
2. Hasis Menfaatlere  Düşkün Olmaması,
3. Disiplin Kurallarına  Uyarlılığı ve İtaati,
4. Güvenilme ve Sadakati,
5. Zekası ve Muhakeme Yeteneği,
6. Çalışkanlığı ve  Dayanıklılığı,
7. Mesleki Bilgisini ve Askeri İhtisasını Geliştirme,
8. Astlarını Öğretme ve Yetiştirme,
9. Sorumluluğu Benimseme Üstlük ve Liderlik.
10. Bununla birlikte son bölümde uzman onbaşılar için uzman çavuş olup olamayacağına ait kanaat bölümü bulunmaktadır.

Uzman Erbaş Sicil İptal Davaları: Sık Sorulan Sorular

Dava masrafları kim tarafından karşılanır?

Dava masrafları dava açılışında davacı tarafından karşılanmaktadır. Davanın kazanılması sonucu masraflar idareden alınmaktadır.

Davanın kazanılması halinde ne gibi sonuçlar otaya çıkar?

Davanın kazanılması halinde davacı sicil puanının yeniden değerlendirilmesini idareden talep eder. İdare eski sicil notunu ortadan kaldırır ve yeni bir sicil notu kendisine verir.

Sicil iptal davası ne kadar sürer?

Sicil iptal davası açmayı gerektirir sebep eğer telafisi imkansız sonuçlar ortaya çıkartıyor ise yürütme durdurma talepli olarak açılacak olan davanın yürütmesine karar verilmesi ortalama 6-8 ay sürmektedir. Eğer yürütme durdurma talep edilmemiş ise idare mahkemesinin yoğunluğuna göre değişmek ile birlikte 1- 1,5 yıl arası sürmektedir.

Haksız bir sicil notu alırsam ne yapmalıyım? İlk adımım ne olmalı?

Sicil notunuzun haksız yere düşük verildiğini düşünüyorsanız ilk yapmanız gereken kurumunuza bir dilekçe ile bu durumun düzeltilmesini talep etmek olmalıdır. Ardından idarenin vereceği cevaba göre dava süreci işletilmelidir. 

Sicil iptal davası ne kadar sürer? Karar süreci nasıl işler?

Sicil iptali davaları İdare Mahkemesinin görev alanına giren işlerdir. Davanın açılacağı idare mahkemesinin yoğunluğuna göre değişmekle birlikte 8-16 ay arasında karar çıkmaktadır. 

Sicil iptal davası için hangi belgeler gereklidir? 

Sicil notunuzun haksız yere düşük verildiğinin ispatlanması için ilgili sicil yılı içerisinde alınan taktirler, disiplin safahatını gösterir belgeler, sicil belgesi, gibi çeşitli belgelerin temin edilip dosyaya sunulması gerekmektedir.

Sicil iptal davası maliyeti nedir? Davanın masraflarını kim karşılar?

Sicil iptal davasının masraflarını davayı açan taraf olan davacı karşılamaktadır. Ancak davanın kazanılması halinde dava masrafları idareden alınmaktadır. Dava masrafları idare mahkemelerinde ortalama 5000 TL civarı tutmaktadır. 

Sicil iptal davası kazanırsa ne olur? Kariyerimde ne gibi değişiklikler olur?

Sicil puanı askeri personelin mesleği açısından son derece önemlidir. Görevine devam etmesi, yükselmesi, maaşı gibi birçok unsuru etkilemektedir. Davanın kazanılması halinde idare tarafından yeniden sicil belgesi düzenlenerek hukuka aykırı verilen sicil notu ortadan kaldırılmaktadır.

Eğer sicil iptal davasını kaybedersem ne yapabilirim? İstinaf yolu var mıdır? 

İlk derece mahkemesinde görülen davanın kaybedilmesi halinde bölge idare mahkemesine gidilerek dosyanın tekrardan daha ayrıntılı olarak görülmesi sağlanmaktadır.

Uzman erbaş olarak sicil iptal davası açmak için hangi avukata başvurmalıyım? Nelere dikkat etmeliyim?

Askeri personelin özlük işlerinden olan bu tarz işler ancak askeri mevzuatı bilen avukatlar ile çalışılarak çözülebilmektedir. Sicil iptal davası açmadan önce askeri mevzuata hakim hukukçular ile çalışmanızda fayda vardır.

Askeri mevzuatlardan kaynaklı daha fazla bilgi almak için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

The post 2025’te Jandarma Uzman Çavuş Sicil İptal Davası: Hatalı Sicil Notuna Karşı Etkili Çözüm Yolları first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.

Harp okulları, disiplini ve kurallara bağlılığı esas alan kurumlardır. Ancak bazen öğrenciler çeşitli sebeplerle, disiplin cezaları veya sağlık raporları gibi gerekçelerle okuldan çıkarılabilir.
Harp okulundan çıkarılma süreci çoğunlukla disiplin suçu, başarısızlık, sağlık durumu veya güvenlik soruşturması gibi etkenlerle başlar.

Harp Okulundan Çıkarılma Sebepleri Nelerdir?

• Disiplin kurallarının ihlali
• Başarısızlık nedeniyle sınıf tekrarı yapamama
• Sağlık durumunun askerlik yapmaya elverişli olmaması
• Güvenlik soruşturmasında olumsuzluk
• Devamsızlık ve görev ihmali
• Etik dışı davranışlar veya suç teşkil eden eylemler

Bu durumlar, askeri öğrencilikten çıkarılma sürecinin başlangıç noktası olabilir.

6413 Sayılı Kanun 20. Maddesi Türk Silahlı Kuvvetlerinden Ayırma Cezası

Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezasını gerektiren disiplinsizlikler şunlardır:

a) Aşırı borçlanmak ve borçlarını ödeyememek: Nafaka, trafik kazası, doğal afet, personelin öngöremeyeceği şekilde ülke genelinde yaşanan olağanüstü ekonomik dalgalanmalar, ani devalüasyonlar, sağlık ve tedavi giderleri ile kefillik ve benzeri zorunluluk hâlleri hariç olmak üzere, aşırı derecede borçlanmaya düşkün olmak ve bu borçlarını ödememeyi alışkanlık hâline getirmektir.

b) Ahlaki zayıflık: Görevine, sosyal ve aile yaşantısına zarar verecek derecede menfaatine, içkiye, kumara düşkün olmak veya Türk Silahlı Kuvvetlerinin itibarını sarsacak şekilde yüz kızartıcı, utanç verici veya toplumun genel ahlak yapısına aykırı fiillerde bulunmaktır.

Türk Silahlı Kuvvetlerinin en çok başvurduğu meslekten çıkarma sebebidir. İdarenin taktir yetkisinin orantısız kullanıldığı muğlak bir maddedir. Bu madde kapsamında mesleğinden olan askeri personel ya da askeri öğrenci idare mahkemesinde iptal davası açarak mesleğine veya eğitimine geri dönebilmektedir.

c) Hizmete engel davranışlarda bulunmak: Devletin ve Türk Silahlı Kuvvetlerinin itibarına zarar verecek nitelikte tutum ve davranışlarda veya ağır suç veya disiplinsizlik teşkil eden fiillerde bulunmaktır.

ç) Gizli bilgileri açıklamak: Yetkisi olmadığı hâlde, devletin güvenliği ile iç ve dış siyasi yararlarına ilişkin elde ettiği gizli bilgileri yetkisiz kişi ve kuruluşlara vermek, ulaştırmak veya açıklamaktır.

d) İdeolojik veya siyasi amaçlı faaliyetlere karışmak: Siyasi partilere girmek, ideolojik veya siyasi faaliyetlere karışmak, ideolojik veya siyasi amaçlarla disiplini bozucu tavır ve davranışlarda bulunmaktır.

e) Uzun süreli firar etmek: Geçerli bir mazereti olmaksızın kesintisiz olarak bir yıldan fazla süre ile izin süresini geçirmek veya firar hâlinde bulunmaktır.

f) Disiplinsizliği alışkanlık hâline getirmek: Disiplini bozucu tavır ve davranışlarda bulunmayı alışkanlık hâline getirmek veya aldığı disiplin cezalarına rağmen ıslah olmamaktır.

g) İffetsiz bir kimse ile evlenmek veya böyle bir kimse ile yaşamak: İffetsizliği anlaşılmış olan bir kimse ile bilerek evlenen veya evlilik bağını devam ettirmekte veya böyle bir kimseyi yanında bulundurmakta veya karı koca gibi herhangi bir kimse ile nikahsız olarak devamlı surette yaşamakta ısrar etmektir.

ğ) Gayri tabii mukarenette bulunmak: Bir kimseyle gayri tabii mukarenette bulunmak yahut bu fiili kendisine rızasıyla yaptırmaktır.

h) Terör örgütleriyle ilişkisi olmak: Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olmak, bu örgütlere yardım etmek, kamu imkân ve kaynaklarını bu örgütleri desteklemeye yönelik kullanmak ya da kullandırmak, bu örgütlerin propagandasını yapmaktır.

6413 sayılı kanun madde 20 kapsamında ayırma cezası ile cezalandırılan kişinin, cezanın haksız ve usule uygun olmadığını düşünmesi halinde mutlak iptal davası açması gerekmektedir.

1325 Sayılı Askeri Okullar, Askeri Öğrenciler, Askeri Fabrikalar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanuna – Harp Okulundan Çıkarılma

Askeri öğrencilikten çıkarılma:

Ek Madde 4-Fakültelerde veya yüksekokullarda okuyan öğrenciler aşağıdaki hallerde askeri öğrencilik niteliğini kaybederler:

a) Yönetmelikte tespit edilecek ahlak notunu kaybedenler,

b) Yönetmelikte belirtilecek esaslar dahilinde, askeri öğrenci niteliğini kaybettiklerine dair disiplin kurullarınca haklarında karar verilenler,

c) Öğrenimlerini, yönetmelikte belirtilecek süreler içinde tamamlayamayanlar,

d) Sağlık kurullarınca verilecek raporlara istinaden, sağlık durumları sebebiyle askeri öğrenci olarak öğrenimine devam imkanı kalmayanlar,

e) Mahkeme kararı ile öğrencilik hukukunu kaybedenler,

f) Fakülte ve yüksek okullarca öğrencilik hakkı sona erdirilenler,

g) Yönetmelikte tespit edilecek giriş koşullarına uymadıkları sonradan anlaşılanlar.

Milli Savunma Üniversitesi Harp Okulları Yönetmeliğine Göre Harp Okulundan Çıkarılma veya Ayrılma

Madde 51 ve devamında Harp okullarından çıkarılma veya ayrılmaya ilişkin kurallar belirlenmiştir.

Giriş Şartlarını Taşımayan veya Kaybedenlerin Harp Okulundan Çıkarılması

MADDE 51 – Aday öğrenciliğinin ya da öğrenciliğinin herhangi bir aşamasında haklarında yürütülen güvenlik soruşturması menfi olduğu değerlendirilerek ilişiğinin kesilmesi bildirilen kişinin ilişik kesme işlemleri harp okulu komutanlığınca yapılır.

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması davası için yazımızı inceleye bilirsiniz.

Harp okullarına girişte aranan birinci fıkra haricindeki diğer şartları taşımadığı adaylık döneminde veya öğrenimleri sırasında anlaşılanlar ile bu süre zarfında şartları kaybedenlerin ilişiği ise disiplin kurulu kararıyla kesilir. Bu durumdakiler hakkındaki karar Rektörün teklifi üzerine Bakan onayı ile yürürlüğe girer.

İlgili madde uyarınca harp okuluyla ilişiğinin kesilmesine karar verilenler, harp okulu komutanlığınca gerekli görüldüğü takdirde, işlemleri tamamlanmadan önce de harp okulundan uzaklaştırılabilir. Bu durumdakiler, bu süre içinde resmî elbise giyemez, ancak mevcut statüsü devam eder.

İntibaksızlık Nedeni ile Kabul Edilmeme

MADDE 52 – Harp okulu öğrenci adaylarından intibak süresi içinde harp okulu öğrencisi olma niteliğini kazanamadığı bölük/kol ve tabur/filo komutanlarının ve rehberlik uzmanının ortak gerekçeli kanaat raporu ile belgelenenlerin harp okulundan çıkarılmasına öğrenci alay komutanının teklifi üzerine disiplin kurulunca karar verilir.

Bu madde uyarınca ilişiğinin kesilmesine karar verilen aday öğrenci, harp okulu komutanlığınca gerekli görüldüğü takdirde, işlemleri tamamlanmadan önce de harp okulundan uzaklaştırılabilir. Bu durumdaki aday öğrenci, bu süre içinde resmî elbise giyemez, ancak adaylık statüsü devam eder.

İntibak süresi içinde kendi isteğiyle ayrılmak isteyen öğrenci adaylarının gerekçeli dilekçeleri sıralı âmirlerince alınır ve harp okulu komutanının onayı ile ilişik kesilir. Bu dönem içerisinde on sekiz yaşını tamamlamamış öğrenci adayının harp okulundan çıkartılması için kanuni temsilcisinin yazılı muvafakat vermesi esastır.

Disiplin Nedeniyle Çıkarılma

MADDE 53 – Öğrenciler aşağıdaki hallerde disiplin kurulu kararıyla harp okulundan çıkarılır:

a) Disiplin notunun tamamını kaybetmek.

b) Disiplin notuna bakılmaksızın:

1) Sınavlarda, verilen ödevlerde, proje, tez ve bilimsel yayınlarda ikinci kez kopya çektiği veya intihal yaptığı öğretim kurulu kararıyla kesinleşmek.

2) Evlenmek, harp okulunda herhangi biriyle cinsi yakınlaşmaya girmek, evli, hamile, çocuklu, daha önceden evlenmiş olmak, herhangi bir kadınla veya erkekle nikâhsız olarak karı-koca gibi birlikte yaşamış/yaşıyor olmak veya gayritabii cinsi eğilimleri tespit edilmiş olmak ile hemcinslerine yönelik cinsi eğilimleri tespit edilmiş olmak.

3) Uyuşturucu veya uyuşturucu olarak kabul edilen diğer uyarıcı maddeleri kullanmak veya bulundurmak, kullanılması maksadıyla başkalarına vermek, kullanımını kolaylaştırmak için donanım veya malzeme sağlamak veya kullanılmasını özendirmek.

4) Bizzat ticaret yapmak veya yaptırmak ile ticari ve sınai müesseselerde vazife kabul etmek.

5) Eğitim ve öğretim gereği bulunması gereken yerden altı günden fazla izinsiz uzaklaşmak veya izni bitmesine rağmen mazeretsiz olarak bu süre içerisinde dönmemek.

6) Adli veya askerî suç teşkil edip etmediğine bakılmaksızın 30 uncu maddenin sekizinci fıkrasında belirtilen suçlara ilişkin eylemleri kasıtlı olarak işlediği disiplin soruşturması neticesinde anlaşılmış olmak.

7) 6413 sayılı Kanunun 20 nci maddesinde yer alan fiilleri işlemek.

8) Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Yönetmeliğinin 86 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (a), (b), (h) ve (i) bentlerinde belirtilen her askerde bulunması gereken vasıflardan birini veya ilgili yönergede belirtilen ve öğrencilerin öğrenimleri süresince muhafaza ve geliştirmekle yükümlü oldukları niteliklerden en az birini kaybetmek.

(2) Disiplin kurulu kararı, Rektörün teklifi ve Bakan onayı ile kesinleşir.

(3) Disiplinsizlik sebebiyle ayırma işlemlerinde, disiplin soruşturması işlemlerinin öğrencinin harp okulundan uzaklaştırılmaksızın tamamlanması esas olmakla beraber, disiplinsizlik veya suç teşkil edebilecek bir fiili nedeniyle hakkında yapılan inceleme ve araştırmanın emniyetli ve sıhhatli olarak devam etmesi amacıyla, harp okulunda kalmasında sakınca görülecek askerî öğrenciler

Rektörün onayıyla on beş iş gününe kadar geçici olarak okuldan uzaklaştırılabilir. İhtiyaç duyulması hâlinde bu süre Rektör onayı ile bir katına, Bakan onayı ile de bir yıla kadar uzatılabilir. Savunma hakları ihlal edilmemek kaydıyla soruşturma faaliyetleri, uzaklaştırılan öğrencinin yokluğunda da yürütülebilir. Bu madde uyarınca harp okuluyla ilişiğinin kesilmesine karar verilen öğrenci veya aday öğrenci, harp okulu komutanlığınca gerekli görüldüğü takdirde, işlemleri tamamlanmadan önce de Bakan onayı alınıncaya kadar harp okulundan uzaklaştırılabilir. Bu durumdaki öğrenci resmî elbise giyemez, ancak mevcut statüsü devam eder.

(4) Birinci fıkranın (b) bendi ile ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri aday öğrenciler hakkında da uygulanır.

(5) Disiplin soruşturması usulü 6413 sayılı Kanun ve bu Kanuna bağlı mevzuat hükümleri uyarınca yürütülür.

Mahkeme Kararı ile Harp Okulundan Çıkarılma

MADDE 54 – (1) Askerî öğrencilik hukukunun kaybedilmesine neden olacak şekilde hakkında mahkûmiyet kararı verilen öğrencinin harp okulu ile ilişiği disiplin kurulu kararı ile kesilir. Disiplin kurulu kararı Rektörün teklifi ve Bakan onayı ile kesinleşir.

(2) Bu madde uyarınca harp okuluyla ilişiğinin kesilmesine karar verilen öğrenci, kararın kesinleşmesine kadar geçen süre içerisinde, harp okulu komutanlığınca gerekli görüldüğü takdirde, işlemleri tamamlanmadan önce de harp okulundan uzaklaştırılabilir. Bu durumdaki öğrenci resmî elbise giyemez, ancak askerî öğrencilik statüsü devam eder.

Sağlık Nedeni ile Çıkarılma

MADDE 55 – (1) Lisans öğrenimi süresince sağlık nedeni ile iki yıldan fazla sınıf kaybeden veya yetkili sağlık kurullarınca verilecek raporlara dayanılarak sağlık durumları bakımından harp okulu öğrenimine devam imkânı kalmadığı sabit olan öğrencinin harp okulu ile ilişiği yönetim kurulu kararı üzerine Rektörün teklifi ve Bakan onayı ile kesilir.

(2) Bu madde uyarınca harp okuluyla ilişiğinin kesilmesine karar verilen öğrenci, harp okulu komutanlığınca gerekli görüldüğü takdirde, işlemleri tamamlanmadan önce de harp okulundan uzaklaştırılabilir. Bu durumdaki öğrenci resmî elbise giyemez, ancak askerî öğrencilik statüsü devam eder.

Eğitim ve Öğretim Şartlarına Aykırılık Nedeni ile Harp Okulundan Çıkarılma

MADDE 56 – (1) Ara sınıftan alınan öğrenciler hariç olmak üzere 4566 sayılı Kanunun 37 nci maddesinde belirtilen süreler içerisinde eğitim ve öğrenimlerini tamamlayamayan veya bu sürelerde tamamlayamayacağı kesinleşen öğrencinin harp okulu ile ilişiği, yönetim kurulu kararı üzerine Rektörün teklifi ve Bakan onayı ile kesilir. Ara sınıftan alınan öğrencilerden bir yıldan fazla sınıf tekrarı yapanların harp okulu ile ilişiği, yönetim kurulu kararı üzerine Rektörün teklifi ve Bakan onayı ile kesilir.

(2) İntibak eğitimini başarı ile tamamlayarak harp okulu öğrencisi olma hakkı kazanan ve güvenlik soruşturması ile arşiv araştırması olumlu neticelenenlerden, 2547 sayılı Kanuna tabi yükseköğretim kurumlarında kaydı bulunduğu tespit edilenlere bu yükseköğretim kurumlarındaki kaydını sildirme ikazı dekanlık tarafından yazılı olarak yapılır. İkaza rağmen bir ay içerisinde yükseköğretim kurumlarındaki kaydını sildirmeyen öğrencilerin harp okulu ile ilişikleri, yönetim kurulu kararı üzerine Rektörün teklifi ve Bakan onayı ile kesilir.

(3) Bu madde uyarınca harp okuluyla ilişiğinin kesilmesine karar verilen öğrenciler, harp okulu komutanlığınca gerekli görüldüğü takdirde, işlemleri tamamlanmadan önce de harp okulundan uzaklaştırılabilir. Bu durumdaki öğrenci resmî elbise giyemez, ancak askerî öğrencilik statüsü devam eder.

Kendi İsteğiyle Harp Okulundan Ayrılma

MADDE 57 – (1) Öğrenciler, 1325 sayılı Kanunun ek 7 nci maddesinde belirtilen süre ve şartlarla askerî öğrencilik statüsünden istifa edebilirler. Bu dönem içerisinde on sekiz yaşını tamamlayan öğrenci kendi müracaatı ile tamamlamayan öğrenci ise kanuni temsilcisinin muvafakati ile harp okulundan çıkabilir. İntibak eğitimi sırasında ayrılanlar müstesna, kendi isteğiyle harp okulundan ayrılmak isteyen öğrenciler sıralı âmirleri, dekan, harp okul komutanı ve rehberlik danışma uzmanı yüklenme ve kefalet senedinde imzası olanlar ile görüştürülür ve görüşmeler kayıt altına alınır.

Yüklenme ve kefalet senedinde imzası olanların görüşmeye katılmaması ve/veya öğrencinin istifa dilekçesini geri çekmemesi durumunda başka bir şart aranmaksızın okulla ilişiği kesilir. Her eğitim ve öğretim yılı sonunda, kendi isteği ile askerî öğrencilikten istifa edenlerin sayısı ve ayrılış gerekçeleri hakkında harp okulu komutanlığı tarafından hazırlanan rapor Bakanlığa sunulmak üzere Rektörlüğe gönderilir.

Harp Okulundan Atılınca Ne Olur?

Harp okulundan çıkarılan bir öğrenci, sivil hayata dönmek zorunda kalır. Ancak bu süreçte haklarınızı bilmek önemlidir.
Özellikle disiplin cezası ile atılan öğrencilerin, ilgili işlemin iptali için idari dava açma hakkı vardır. Bu davalarda işlemin hukuka uygunluğu incelenir.

Askeri Okuldan Atılmaya İtiraz Edilebilir mi?

Evet, askeri okuldan atılmaya itiraz etmek mümkündür. İtiraz süreci genel olarak şöyle işler:

1. Okul komutanlığına yazılı itiraz başvurusu yapılır.
2. İtiraz reddedilirse idare mahkemesinde dava açılır.
3. Hukuki süreçte deliller ve savunmalar sunulur.

Özellikle disiplin cezalarına ve çıkarılma kararlarına karşı süresi içinde dava açmak çok önemlidir.

Harp Okulundan Çıkarıldıktan Sonra Ne Yapılmalı?

• Öncelikle çıkarılma gerekçenizi ve size tebliğ edilen evrakı dikkatlice inceleyin.
• Tebligat tarihinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açabilirsiniz.
• Profesyonel bir askeri hukuk avukatı ile çalışmak, şansınızı artıracaktır.
• Sağlık sorunları nedeniyle çıkarıldıysanız, yeniden sağlık kuruluna başvurma hakkınız olabilir.

Askeri Okuldan Atılma Sürecinde Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Tebligat tarihlerini kaçırmayın.
• Yazılı savunma ve itiraz dilekçelerinizi eksiksiz hazırlayın.
• Hak kaybı yaşamamak için uzman desteği alın.

Askeri Okuldan Çıkarılınca Tazminat Öder Miyim?

Evet askeri okuldan kendi kusurunuz ile çıkarılmanız durumunda, Milli Savunma Bakanlığı tarafından yapılan masrafların tamamını cezası ile beraber ödemek zorunda kalırsınız. Disiplinsizlik sebebi ile atılmalarda 4 katı diğer hallerde iki katı ceza ödenmektedir.

Sonuç: Haklarınızı Bilmeli ve Zamanında Harekete Geçmelisiniz

Harp okulundan çıkarılmak, öğrenciler ve aileler için oldukça yıpratıcı bir süreçtir. Ancak unutmayın ki, her çıkarılma işlemi kesin ve doğru olmayabilir. Eğer siz de askeri öğrencilikten çıkarıldınız veya böyle bir riskle karşı karşıyaysanız, süreci dikkatlice takip etmeli ve hukuki haklarınızı sonuna kadar kullanmalısınız.

Bizlerle iletişime geçebilir daha ayrıntılı bilgi alabilirsiniz.

HEMEN ARAYIN

FAYDALI LİNKLER

Milli Savunma Üniversitesi

Yargıtay Emsal Karar Arama

The post Harp Okulundan Çıkarılma Süreci ve Haklarınız: Ne Yapabilirsiniz? first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.

Sicil İptal Davası

Sicil notu, bir askeri personelin kariyerini nasıl etkiler? Haksız yere düşük bir sicil notu alındığında ne yapılmalı? Sicil İptal Davası özellikleri nelerdir? Tsk da sicil iptali, Astsubay sicil iptal davası nasıl açılır?

Sicil notu özellikle Türk Silahlı Kuvvetleri mensupları olmak üzere Jandarma ve Sahil Güvenlik teşkilatı mensupları için son derece önem arz etmektedir. Türkiye’de her yıl yüzlerce askeri personel, haksız yere düşük sicil notu nedeniyle mağdur olmaktadır. Zira sicil notu, personelin görevde yükselmesi, çeşitli yurt dışı görevleri alabilmesi, kurslara katılabilmesi gibi konularda önem arz ettiği kadar mesleğin devamlılığı için de çok önemlidir.

Özellikle uzman erbaşların olumlu sicil notu alamamış olması kanun gereği sözleşme fesih sebebi olarak sayılmaktadır. Bu nedenle sicil notunun haksız ve hukuka aykırı olarak düşük verilmesi gibi durumlar ile karşılaşan personellerin sicil iptal davası açması gerekmektedir.

Sicile ilişkin hükümler çeşitli mevzuatlarda düzenlenmiştir. Uzman erbaşlar için Uzman Erbaş Yönetmeliği ve Astsubay Sicil Yönetmeliği hükümleri uygulanmaktadır. Jandarma personelleri için ise Uzman Jandarma Atama ve Sicil Yönetmeliği, subay sınıfı için ise Subay Sicil Yönetmeliği uygulanmaktadır.

Peki, Sicil Tam Olarak Nedir Ve Neden Bu Kadar Önemlidir?

Sicil notu; Sicil notu: Sicil belgelerinden alınabilecek notların ortalaması ile Fiziki Yeterlilik Değerlendirme Testinden elde edilen notun yönetmelikte belirlenecek esaslar dâhilinde Kuvvet Komutanlıkları, tarafından toplanmasıyla tespit edilen notu,

Sicil yılı; uzman erbaş yönetmeliğine göre bir sicil yılını, o yılın 2 Mayıs tarihinden başlayıp bir sonraki yılın 2 Mayıs tarihine kadar olan süreyi ifade eder.

Askeri personel, kariyerleri boyunca elde ettikleri başarıların ve değerlendirmelerin bir aynası olan sicil puanları ile değerlendirilir. Bu puanlar, terfi, görevlendirme, ödüllendirme ve hatta emeklilik gibi önemli kararların alınmasında belirleyici bir rol oynar. Haksız yere düşük bir sicil puanı, bir askeri personelin hak ettiği kariyer fırsatlarından mahrum kalmasına neden olabilir.

Eğer siz de haksız yere düşük bir sicil puanı ile karşı karşıyaysanız, yalnız değilsiniz. Bu durum, sadece sizin değil, birçok askeri personelin yaşadığı bir sorun olabilir.

Sicil İptal Davası Nedir?

Sicil İptal Davası; sicil notu çeşitli nedenlerle düşük verilmiş olan askeri personellerin idareye karşı düşük sicil notunun iptal edilmesi amacıyla açtıkları dava türüdür. Bu dava askeri personellerin kademe ilerlemesi, maaş, kritik görevlere gelebilme gibi durumlarını etkilemektedir.

Sicil İptal Davası açabilmek için sicilin düşük olduğundan şüphelenilmek gerekmektedir. Zira sicil notları gizlidir ve herkes tarafından görülememektedir. Örneğin Astsubaylığa geçiş sınavlarına başvuran bir uzman çavuşun başvurusunun reddedilmiş olması düşük sicil almış olmasından kaynaklanıyor olabilir. Bu durumda 60 gün içinde idare mahkemesinde sicil iptal davası açması gerekmektedir.

Sicil İptal Davası Açılabilmesi İçin Bazı Belirli Durumların Varlığı Gerekmektedir

Sicil iptali için mahkemenin baktığı bazı kriterler bulunmaktadır. Bu kriterlerin bazıları şöyledir;

Birinci ve ikinci sicil amirleri tarafından birbirinden çok farklı puanlar verilmiş olması sicil puanı verilirken hakkaniyetli davranılmadığının göstergesi olmaktadır.

Sicil belgesinde yer alan kriterlere ilişkin kanaatin oluşmasına etki eden hususları somut bilgi ve belgeler ile desteklenmesi gerekmektedir. Her bir niteliğin neden düşük verildiğinin belgelenmesi ve makul gerekçeler ile açıklanması gerekmektedir. Aksi taktirde idarenin taktir yetkisini gerekçesiz ve keyfi kullanımı söz konusu olacaktır.

Eğer ayrı ayrı yıllara ait sicil puanları arasında açık bir orantısızlık varsa bu durumun belge ile ispatlanması gerekmektedir. Sicil puanları her yıl yüksek giden bir personelin aniden sicil notunun düşmesi söz konusu ise ve ortada herhangi bir somut belge bulunmuyorsa bu durum idare mahkemesi tarafından iptal edilecektir.

Özellikle düşük sicil notu verilen askeri personelin sicil yılına ait herhangi bir disiplin cezasının olup olmadığı, adli veya idari soruşturma geçirip geçirmediği, takdirnamesinin olup olmadığı sicil iptal davası açısından önem arz etmektedir.

Yine sicil puanı verilirken objektiflikten uzak değerlendirmede bulunulmuş ise bu sicil notu da mutlaka iptal edilecektir. Zira idare taktir yetkisini kullanırken eşitlik ilkesine, kamu yararına, taktir yetkisinin gerekçeli kullanımına dikkat etmek zorundadır. Aksi taktirde yapılan işlem iptal edilecektir.

Sicil notu yetkili kişi tarafından verilmelidir. Sicil amiri ile en az 3 ay çalışılmamış olması da yine sicil puanı iptali sebebidir.

Sicil Notu Verilirken Nelere Dikkat Edilir?

Sicil  üstleri; emri altındakiler hakkında sicil  düzenlerken; üstlük ve  komutanlığın en önemli olan özel yetkilerinden  birini kullanırlar.

Sicil üstleri; bu görevin önemini göz önünde tutarak, sicil belgelerindeki nitelikleri tam bir tarafsızlık, adalet ve vicdanî kanaatle değerlendirmekten sorumludurlar. Aksi durum, ehliyetli olmayanların lâyık olmadıkları rütbe ve makamlara yükselmelerini, dolayısıyla Türk Silahlı Kuvvetlerinin yetenekten yoksun kişilerin elinde görevini yapamaz duruma düşmesi sonucunu doğurur. Hissî ve aşırı merhamet duygusuyla verilecek sicillerin, hak eden bir başka personelin hakkını ihlâl edeceği, daima göz önünde bulundurulur.

Sicil üstleri, haklarında sicil düzenleyecekleri personeli iyi tanımak zorundadırlar. Bu nedenle, haklarında sicil düzenleneceklerin, günlük eğitim ve çalışmalarını, tavır ve hareketlerini, disiplin ve itaatini, sicil belgesinde yazılı diğer hususları aralıksız izleyerek; yapacakları haberli ve habersiz denetlemeler, özel yazılı veya sözlü sınavlar, verecekleri özel görevler, çeşitli tatbikat ve manevralardaki tutum ve durumu ile de yeterlik ve yetenekleri hakkında tam bir kanaat edinmeye çalışırlar.

Maiyetini çok kısa zamanda gerçek durumu ile tanıyabilmek ve onun yeteneklerini ölçebilmek imkânına sahip olan komutan veya âmirin, iyi bir lider olduğu şüphe götürmez bir gerçektir. Düzenledikleri sicillerdeki isabet derecesine göre sicil üstleri hakkında hüküm verilir.

Birinci sicil üstleri, astları hakkında mutlak kanaat sahibi olmaktan sorumludurlar. Daha üst sicil üstlerinin kanaat sahibi olmaları şahsî becerilerine, çalışma şartlarına, kuruluş bağlantısına ve görev fonksiyonlarına bağlıdır.

Uzman Erbaşlar Açısından Sicilin Önemi

Düşük bir sicil notu, uzman erbaşların kariyerlerini olumsuz etkileyebilir ve hatta sözleşmelerinin feshi ile sonuçlanabilir.

Örneğin sicil notunun düşük olması sonucunda uzman erbaşlar kademe ilerlemesi yapamamaktadırlar. Bu durum ise kanun gereği sözleşme fesih sebebi olarak kabul edilmektedir. Aynı zamanda uzman onbaşılıktan uzman çavuşluğa geçiş içinde yine sicil notunun yüksek olması gerekmektedir.

Uzman erbaşların; Kademe ilerlemesi yapabilmesi için;

1) Bulunduğu kademede en az bir yıl çalışmış olması,

2) O yıl içinde olumlu sicil almış olması,

3) Bulunduğu derecede ilerleyebileceği bir kademenin bulunması,

b) Derece yükselmesi yapabilmesi için;

1) Derecesi içinde en az üç yıl ve bu derecenin üçüncü kademesinde bir yıl çalışmış olması,

2) Bulunduğu derecenin her kademesinde olumlu sicil alması,

3) Yükselebileceği bir üst derecenin bulunması,

Şarttır.

Uzman Erbaş Kanunu madde 12 de ise “Almış oldukları sicile göre kademe ilerlemesi yapamayanların, Sözleşmeleri feshedilmek suretiyle Türk Silâhlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir.” Demektedir. Bu sebeple haksız yere olumsuz sicil aldığını düşünen uzman erbaşlar sicil iptal davası açmaktadırlar. Bu gerekçe ile sözleşmesi feshedilen uzman erbaşlar ayrıca sözleşme fesih işlemine karşıda yine idare mahkemesinde iptal davası açmaları gerekmektedir.

Sözleşme Feshi İptal Davası için yazımızı inceleyebilirsiniz.

Uzman Çavuşların Astsubaylığa geçirilme işlemi;

Uzman erbaşların astsubaylığa geçirilmesi ile ilgili usul, esas ve şartlar aşağıda belirtilmiştir:

• Mevzuattaki şartları sağlayan uzman erbaşlardan, kuvvet komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığının ihtiyaç duyacağı miktar kadarı, astsubay çavuşluğa nasbedilirler.
• Kendi nam ve hesabına fakülte, yüksek okul veya meslek yüksek okullarından mezun olmak,
• Muvazzaf astsubay olmaya istekli olmak,
• Başvuru tarihinde 4 üncü hizmet yılını tamamlamış, 8 inci hizmet yılını bitirmemiş olmak,
• Yönetmelikte öngörülen sınavlarda başarılı olmak,
• 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanununda ve bu Kanuna göre yürürlüğe konulacak yönetmelikte belirtilen; ceza durumuna, sicil notuna, kişisel ve ahlâkî niteliklere, disiplin durumuna, görevdeki başarısına, sağlık durumuna, meslekî yeterliliğe ve sahip olması gereken diğer niteliklere ilişkin şartları sağlamak,
• Tâbi tutulacakları temel askerlik eğitiminde başarılı olmak.

Görüleceği üzere bir uzman erbaşın astsubaylığa geçirilme işleminde sicil notuna dikkat edildiğinden bahsedilmiştir. Bu nedenle Sicil İptal Davası uzman erbaşlar için son derece önemlidir.

Sicil İptal Davası Zamanaşımı

İdare mahkemesinde açılacak olan idari eylem ve işlemlere yönelik iptal davalarında genel kural İdari Yargılama Usul Kanunu madde 7 gereğince bahse konu işlemin ilgilisine tebliğinden itibaren 60 gün ile sınırlıdır. Yani bu süreyi geçirdikten sonra açılacak olan iptal davası süre yönünden reddedilecektir.

Ancak sicil puanları gizli tutulduğundan ötürü ilgilisi bu davayı her zaman açabilmektedir. Subay Sicil Yönetmeliği 28. Md. Sicil belgelerinin yetkili olmayanlara gösterilmeyeceğinden bahsetmektedir. Bu nedenle kişi sicilinin düşük verildiğini düşündüğü tarihten itibaren 60 gün içinde Sicil İptal Davası açmalıdır.

Sicil İptal Davası Hangi Mahkemede Açılır?

İdari Yargılama Usul Kanunu 33. Madde gereği ilgilinin görevli olduğu yer idare mahkemesi yetkilidir. Ancak aynı kanunun 20/C maddesi özel yetki kuralı getirmiş ve ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı bulunduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi yetkilidir.

Davanın hangi mahkemede açılacağı, kişinin görev yaptığı yere göre belirlenir.

Örneğin kişi Van ili sınırlarındaki bir birlikte görev yapıyor ise buranın bağlı olduğu bölge idare mahkemesi Erzurum Bölge İdare Mahkemesidir. Bu sebeple dava Erzurum İdare Mahkemesinde açılması gerekmektedir.

Sicil iptal davası nasıl açılır

Sicil notunun düşük olduğunu düşünen askeri personel dava açmadan önce idareye başvurmalıdır. Örneğin Milli Savunma Bakanlığına dilekçe yazarak sicil notunun düzeltilmesini talep etmelidir. Bu işlem ile olumlu sonuç elde edemeyen askeri personel yetkili idare mahkemesine sicil notunun haksız yere düşük verildiği ve düzeltilmesi talepli dilekçe ile dava açmalıdır.

Eğer siz de bu durumla karşı karşıyaysanız, bir avukata danışarak haklarınızı koruyabilirsiniz. İptal davası açmak teknik ve uzmanlık gerektiren bir mesele olduğundan dolayı uzman bir idare hukuku avukatı ile çalışmanızda fayda olacaktır.

Sicil İptal Davası Emsal Kararlar

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; davacının 2016-2017 sicil notlarına ilişkin olarak, “Kötü Alışkanlıklara Düşkün Bulunması” niteliğine ilişkin sicil notunun 2016 yılında birinci sicil üstünce “10”, ikinci sicil üstünce “9” olarak verildiği, 2017 yılında ise birinci sicil üstünce “6”, ikinci sicil üstünce “6” olarak verildiği,

“Hasis Menfaatlere Düşkün Olmaması” niteliğine ilişkin 2016 yılında birinci sicil üstünce “10”, ikinci sicil üstünce “9” olarak verildiği, 2017 yılında ise birinci sicil üstünce “6”, ikinci sicil üstünce “6” olarak verildiği,

“Zekası ve Muhakeme Yeteneği” niteliğine ilişkin 2016 yılında 1.sicil üstünce “9”, ikinci sicil üstünce “8” olarak verildiği, 2017 yılında ise birinci sicil üstünce “6”, ikinci sicil üstünce “6” olarak verildiği,

“Çalışkanlığı ve Dayanıklılığı” niteliğine ilişkin sicil notunun 2016 yılında 1.sicil üstünce “10”, ikinci sicil üstünce “8” olarak verildiği, 2017 yılında ise birinci sicil üstünce “6”, ikinci sicil üstünce “6” olarak verildiği,

“Astlarını Öğretme ve Yetiştirme” niteliğine ilişkin 2016 yılında birinci sicil üstünce “10”, ikinci sicil üstünce “9” olarak verildiği, 2017 yılında ise birinci sicil üstünce “6”, ikinci sicil üstünce “6” olarak verildiği görülmüş olup,

söz konusu sicil notlarından 2016 yılındaki sicil notları ile 2017 yılındaki sicil notları arasındaki farklılığın davalı idarece bilgi ve belge ile ortaya konulamadığı, disipline konu fiillerin sicil notlarının bu kısmına etkili olamayacağı, bu durumda, 2

017 yılı sicil notlarının yetersizliği ve kendisinden istifade edilemeyeceğinden dolayı sözleşmesinin feshedilen davacının, bir kısım sicil notlarındaki ani düşüşler ile kendisinden istifade edilemeyeceğinin davalı idarece somut olarak ortaya konulamadığından, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Danıştay 12.D E. 2019/1629 K. 2023/3319

Askeri Ceza Avukatı yazımızı okudunuz mu?

The post Sicil İptal Davası Uzman Erbaş Ve Astsubaylar İçin 2025 first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.

Uzman Erbaş Kime Denir

Uzman Çavuş: En az lise veya dengi okul mezunu çavuşlar veya en az ilköğretim okulu mezunu olup, muvazzaflık hizmetini çavuş rütbesi ile tamamlayanlardan, muvazzaflık hizmetini müteakip Türk Silahlı Kuvvetlerinin devamlılık arz eden teknik ve kritik görev yerlerinde veya çavuş kadro görev yerlerinde, 6269 Sayılı Uzman Erbaş Kanunu esaslarına göre istihdam edilenler ile yönetmelikte belirtilen esaslara göre uzman onbaşılıktan uzman çavuşluğa geçirilenleri,

Uzman Onbaşı: En az ilköğretim okulu veya dengi okul mezunu olup, muvazzaflık hizmetini müteakip, Türk Silahlı Kuvvetlerinin devamlılık arz eden teknik ve kritik uzmanlık görev yerlerinde istihdam edilenleri,

Uzman Erbaş: 6269 Sayılı Uzman Erbaş Kanunu hükümlerine göre istihdam edilen uzman çavuş ve uzman onbaşıları ifade eder.

Uzman Erbaşların sözleşmelerinin fesih gerekçeleri 3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu 12. Maddesinde belirtilmiştir. Uzman Erbaş Kanunu ve sair kanunlar özelinde 12. Maddeyi inceleyeceğiz.

Uzman Erbaş Sözleşme Fesih Sebepleri

3269 sayılı Uzman Erbaş Kanunu 12. Maddesi Başarı gösteremeyenler ve ceza alanlar başlığı ile uzman erbaşları sözleşme fesih hallerine değinilmiştir.

1-Göreve İntibak Edemeyen ve Ayrılmak İsteyen Uzman Erbaş

Sözleşmenin imzalanmasından sonra ilk beş aylık intibak dönemi içerisinde göreve intibak edemeyenler ile ayrılmak isteyenlerin sözleşmeleri feshedilerek, Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir. Peşin olarak ödenen aylık ve aylık ile birlikte ödenen diğer tüm özlük haklarının çalışılmayan günlere ait kısmı geri alınır.

İntibak edememe halleri

İlk beş aylık intibak dönemi içerisindeki uzman erbaşlardan;

a) İlgili mevzuatında personelin vazife, ödev ve sorumlulukları olarak düzenlenen hususlara riayet etmedikleri rapor, tutanak ve her türlü belge ile sabit olanlar,

b) En az iki disiplin amirinden toplam üç defa veya daha fazla disiplin cezası alanlar,

c) Verilecek intibak eğitimlerinden başarısız olduğu sınav notu ile tespit edilenler,

ç) Uzman Erbaş Kanununda düzenlenen ve görevde başarısız olma veya kendilerinden istifade edilememe halleri bulunanlar, intibak edememiş sayılırlar ve sözleşmeleri feshedilir.

2- Görevde Başarısız Olma ve Kendisinden İstifade Edilememe

Görevde başarısız olan veya kendilerinden istifade edilemeyeceği anlaşılan uzman erbaşların, barışta sözleşme sürelerine bakılmaksızın Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir. Bunlar, yedekte er kaynağına alınırlar.

Görevde başarısız olma, intibak edememe ve kendilerinden istifade edilememe hallerinde yapılacak işlemler, çıkarılacak yönetmelikte düzenlenir.

Görevde başarısız olma halleri

Uzman erbaşlardan;

a) Atış, spor ve eğitim faaliyetlerinde ilgili mevzuatında öngörülen standartlara ulaşamayanlar,

b) Harekât, operasyon, iç güvenlik, hudut ve kolluk/asayiş görevleri ile kadro görevinin gereklerini yerine getirmede yetersizlik veya isteksizlik göstererek vazifeyi yahut birliğin emniyetini tehlikeye düşürenler veya görevin yapılmasını aksatanlar,

c) Atandıkları kadro görev yerleri ile ilgili olarak üç ay ve daha uzun süreli bir kurs veya eğitimde başarısız olanlar,

bu durumlarının rapor, tutanak ve her türlü belge ile kanıtlanması halinde görevde başarısız sayılırlar ve sözleşmeleri feshedilir.

Kendilerinden istifade edilememe halleri

Uzman erbaşlardan;

a) Mücbir sebepler hariç gelirinin çok üstünde borçlanmaya düşkün olan ve bu borçlarını ödememeyi alışkanlık haline getirenler,

b) Görevine, sosyal ve aile yaşantısına zarar verecek derecede menfaatine, içkiye, kumara düşkün olanlar veya Türk Silahlı Kuvvetlerinin, Jandarma Genel Komutanlığının veya Sahil Güvenlik Komutanlığının itibarını sarsacak şekilde yüz kızartıcı, utanç verici veya toplumun genel ahlak yapısına aykırı fiillerde bulunanlar,

c) Devletin, Türk Silahlı Kuvvetlerinin, Jandarma Genel Komutanlığının veya Sahil Güvenlik Komutanlığının manevi şahsiyetine zarar verecek nitelikte suç veya disiplinsizlik teşkil eden tutum, davranış veya fiillerde bulunanlar,

ç) İntihara teşebbüs eden, kendisini veya bir başkasını kasten hizmete yaramayacak hale getiren ve getirtenler, kasten veya silah kullanımına yönelik mevzuat, talimat ya da emirlere açıkça aykırı olacak şekilde ateşli silah ile kendisini veya başkasını yaralayanlar,

d) Uyuşturucu ve uyarıcı maddeleri yapan veya kullanan, bunların yapılmasına, kullanılmasına, saklanmasına, nakledilmesine, yakalanacağı sırada ortadan kaldırılmasına, satılmasına veya satın alınmasına aracı olan, kullanılmasını kolaylaştıran ya da özendirenler,

e) Mazeretsiz olarak bir sözleşme yılı içinde toplam yedi gün ve daha uzun süre göreve gelmeyenler,

f) Türk Silahlı Kuvvetlerinde komando birliklerinde görev yapmak üzere Komando branşında istihdam edilmek üzere temin edilenlerden en az dört yıl hizmet süresini tamamlamadan, vazifenin sebep ve tesiri nedenleri hariç, komando niteliğini kaybettiği yönünde sağlık kurulu raporu alanlar, (Komando Olamaz)

g) Uzman erbaş olmak için gerekli nitelik ve şartlardan herhangi birini taşımadığı sonradan anlaşılan veya sözleşme süresi içinde bu niteliklerinden herhangi birini kaybedenler,

bu durumlarının rapor, tutanak ve her türlü belge ile kanıtlanması halinde kendinden istifade edilemeyecek personel sayılırlar ve sözleşmeleri feshedilir.

90 Gün Rapor Sözleşme Feshi

Uzman Erbaş Kanunu 10. Maddesinde ayrıca bir sözleşme fesih sebebinden bahsedilmektedir. Bu durum daha çok 90 gün rapor alan uzman erbaşların sözleşme feshi olarak ifade edilmektedir.

Uzman erbaşlar ve bunların bakmakla yükümlü olduğu aile fertlerinin tüm sağlık işlemleri hakkında, 4/1/1961 tarihli ve 211 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu hükümleri uygulanır. Ancak, uzman erbaşların hava değişimi ve istirahat süresinin toplamı, tedavi süresi hariç olmak üzere istirahat ve hava değişiminin başladığı tarihten geriye doğru son bir yıl içerisinde üç ayı geçemez. Sürenin hesaplanmasına en son alınan hava değişimi ve istirahat süresi dahil edilir. Hava değişimi ve istirahat süresi üç ayı geçenlerin Türk Silâhlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir.

Bunlardan barışta ve savaşta görev esnasında veya görev dışında görevlerinden dolayı bir saldırıya veya kazaya uğrayan veya bir meslek hastalığına yakalananların, iyileşinceye kadar ilişikleri kesilmez, izinli sayılırlar.

Ayrıca, kanser, tüberküloz, kronik böbrek yetmezliği ile ruh ve sinir hastalıkları gibi uzun süreli bir tedaviye ihtiyaç gösteren hastalığa yakalananlar, sağlık kurulları raporlarında gösterilecek lüzum üzerine, toplam olarak ve fiilen üç yılı geçmemek şartıyla tedavi, istirahat veya hava değişimine tabi tutulabilir ve bunların da ilişikleri kesilmez.

90 gün rapor sebebi ile sözleşme fesih işlemi gerçekleştirilmiş ise ve yukarıda sayılı durumlar söz konusu ise mutlaka iptal davası açmalısınız. Açılacak iptal davası sonucunda sözleşme fesih işlemi ortadan kalkacak ve mesleğinize kaybettiğiniz kazançları faizi ile alarak geri döneceksiniz. 90 gün rapor sonucu sözleşmeniz feshedilmiş ise bizlerle iletişime geçebilir, daha ayrıntılı bilgi edine bilirsiniz.

3-Kademe İlerlemesi Yapamayanlar

Uzman Erbaşlardan almış oldukları sicile göre kademe ilerlemesi yapamayanların sözleşmeleri feshedilir. Uzman Erbaşların kademe ilerlemesi kanunun 9. Maddesinde düzenlenmiştir.

Derece yükselmesi, kademe ilerlemesi ve uzman onbaşılıktan uzman çavuşluğa terfi

Uzman erbaşların;

a) Kademe ilerlemesi yapabilmesi için;

1) Bulunduğu kademede en az bir yıl çalışmış olması,

2) O yıl içinde olumlu sicil almış olması,

3) Bulunduğu derecede ilerleyebileceği bir kademenin bulunması şarttır.

Uzman Erbaşların kademe ilerlemesi yapabilmesindeki en önemli unsur sicil notunun olumlu olup olmamasıdır. Özellikle keyfi verilen sicil notları sonucu uzman erbaşların sözleşmeleri feshedilmektedir. Bundan dolayı Uzman Erbaşların Sicil İptal Davası konusunda da bilgi sahibi olup olumsuz verilen sicil puanlarına da itiraz etmelerini önermekteyiz.

4-Ceza Alanlar

Uzman Erbaşlar, adli makamlar tarafından verilmiş olan bazı cezalar ile karşı karşıya kaldıklarından sözleşmelerinin feshedileceği Uzman Erbaş Kanununda belirtilmiştir.

Verilen ceza, ertelense, seçenek yaptırımlara çevrilse, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilse veya affa uğrasa dahi;

1) Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlar ile basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, iftira, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, yalan yere tanıklık, yalan yere yemin, cürüm tasniî, ırza geçmek, sarkıntılık, kız, kadın veya erkek kaçırmak, fuhşiyata tahrik, gayri tabiî mukarenet, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçlar ile istimal ve istihlâk kaçakçılığı hariç kaçakçılık, resmî ihale ve alım ve satımlara fesat karıştırma,

Devlet sırlarını açığa vurma, firar, amir veya üste fiilen taarruz, emre itaatsizlikte ısrar, üste hakaret, mukavemet, fesat, isyan suçlarından dolayı mahkûm olanların,

2) Askerî Ceza Kanununun 148 inci maddesinde yazılı suçlardan mahkûm olanların sözleşmeleri feshedilir.

Bu iki madde açısından da en önemli unsur, Uzman Erbaş hakkında HAGB kararı verilmiş olsa bile sözleşmesinin feshedileceği karara bağlanmıştır. Açıkçası bu maddenin Anayasaya ve hukuk devletinin işleyişine uygun olmadığı kanaatindeyiz. Zira HAGB kararı sonucu henüz ortada maddi hukuk açısında bir hüküm bulunmamaktadır. Beş yıllık denetim süresi içerisinde herhangi bir suçtan ceza almayan kişi için hüküm açıklanmayacaktır.

Bu sebeple ortada henüz doğmamış ancak askıda bekleyen bir hüküm sebebi ile uzman erbaşın sözleşmesinin feshedilmesi hukuka ve hakkaniyete aykırı olacağı kanaatindeyiz. HAGB sonucunda gerçekleşen sözleşme fesih işlemi için mutlaka iptal davası açılması gerektiği kanaatindeyiz.

Taksirli suçlar hariç olmak üzere diğer suçlardan adlî veya askerî mahkemeler tarafından otuz günden daha fazla süreli hürriyeti bağlayıcı bir ceza ile mahkûm olanların sözleşmeleri feshedilir.

5-Disiplin Cezası Alma

Son olarak verilen de dahil olmak üzere, kararın kesinleştiği tarihten itibaren geriye doğru son bir yıl içinde toplamda otuz gün ve daha fazla oda hapsi veya hizmet yerini terk etmeme cezasına mahkûm olanların veya en son aldığı disiplin cezasından geriye doğru son bir yıl içinde en az iki disiplin amirinden toplam sekiz defa veya daha fazla disiplin cezası alanların sözleşmeleri feshedilir.

Hizmet yerini terk etmeme cezası; personelin mesai bitiminden sonra görev yaptığı yerden ayrılmayıp resmî daire, kışla, eğitim alanları ile sair yerlerdeki hizmetine devam etmesidir. Bu ceza disiplin amirleri tarafından ekli sayılı çizelgeye göre; disiplin kurulları tarafından dört ila on güne kadar verilebilir. Ceza verilen personel için uygun bir yatma yeri tahsis edilir. Tatil günlerinde cezanın yerine getirilmesine ara verilir. Cezanın yerine getirilmesi sırasında, hizmete ilişkin hâller hariç, günde toplam bir saati geçmemek üzere ziyaretçi kabul edilebilir.

Hizmet yerini terk etmeme cezasını gerektiren disiplinsizlikler

• Emre itaatsizlik
• Kısa süreli kaçmak
• İzin süresini geçirmek
• Hizmete mahsus eşyaya zarar vermek
• Hediye istemek veya borç almak
• Maiyetinin disiplinsizliği hakkında soruşturma yapmamak
• Asta kötü muamele yapmak
• Nöbet talimatına aykırı hareket etmek
• Hoşnutsuzluk yaratmak
• Tahrik:
• Sarhoşluk
• Kumar oynamak
• Yasak edilen malzemeyi bulundurmak
• İzinsiz üyelik
• Disiplin cezasının yerine getirilmesine karşı gelmek
• Kavga etmek
• Askerî kimliğini, görev veya faaliyetlerini izinsiz açıklamak

6-Yabancı Kişilerle Evlenmek

Yabancı uyruklu kişilerle evlenenlerden; bu evlilikleri, ilgili yönetmelikte belirtilen esaslar dahilinde Milli Savunma Bakanlığınca uygun görülmeyenlerin sözleşmeleri feshedilir.

7-Türk Vatandaşlığını Kaybedenler

Çeşitli nedenlerle Türk vatandaşlığını kaybedenlerin veya Türk vatandaşlığından çıkartılanların sözleşmeleri feshedilir.

8-Terör Örgütleri İle Bağlantılı Olmak

Terör örgütleriyle eylem birliği içerisinde olan, bu örgütlere yardım eden, kamu imkân ve kaynaklarını bu örgütleri desteklemeye yönelik kullanan ya da kullandıran, bu örgütlerin propagandasını yapanların, sözleşmeleri feshedilmek suretiyle Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir.

Her ne sebeple olursa olsun, sözleşmesi feshedilerek Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişiği kesilen uzman erbaşlar, tekrar Türk Silahlı Kuvvetlerine alınmazlar.

Uzman Erbaş Sözleşme Fesih İptal Davası Nedir

Yukarıda yazılı sözleşme fesih sebeplerinden herhangi biri nedeniyle sözleşmesi feshedilen uzman erbaş tarafından açılan davaya sözleşme fesih iptali davası denmektedir. Bu davayı sözleşme fesih işlemi yapıldığı tarihten itibaren 60 gün içerisinde bağlı bulunduğu kuruma karşı dava açmalıdır.

Kara kuvvetleri komutanlığında çalışan bir uzman çavuş davayı Milli Savunma Bakanlığına karşı açacak iken Jandarma Genel Komutanlığında çalışan bir uzman erbaş bu davayı Jandarma Genel Komutanlığına karşı açacaktır.  Bu dava hangi kurumda çalışılırsa çalışılsın Ankara’da açılacaktır.

Uzman Erbaş Sözleşme Fesih Tazminatı

Uzman erbaşlardan sözleşmeleri kendi kusuru ile feshedilmemiş olanlar fesih yada sözleşmenin yenilenmemesi sonucu tazminata hak kazanırlar. Sağlık nedeni ile sözleşmesi feshedilen uzman erbaşlar tazminat alabilirler.

Uzman Çavuş Tazminatı nasıl hesaplanır?

Görev yaptığı yıl ile net aldığı maaşın bilinmesi durumunda fesih tazminatı hesaplanabilmektedir. Görev yaptığı yıl 5 yıl ve altı olanlar net maaşını 2 ile çarpıp ardından da görev süresi ile çarparak sonuca ulaşabilirler.

Örneğin 3 yıl görev yapmış bir uzman çavuşun tazminatı: 3yıl x 2 x Net Maaş(42.000) = 252.000 tl olarak bulunur.

5 yılın üzerinde çalışmış olanlar ise 5 yıla kadar olan kısmı yukarıdaki gibi hesaplayacak 5 yıldan sonraki kısmı ise 2 ile çarpmayarak bulacaktır.

Yargı Kararları

Görevde başarısızlık olgusunun ortaya koyucu, somut, bilgi ve belgelerin yokluğu, bilakis mevcut takdirleri karşısında salt takdir yetkisine dayanılarak davacının uzman erbaş sözleşmesinin feshinde hukuka uyarlık yoktur. AYİM 1.D E. 1999/1130 K. 2000/821

Emre itaatsizlikte ısrar suçundan mahkumiyeti kesinleşen davacı uzman çavuşun sözleşmesinin feshi mevzuatın amir hükmü gereğidir.  AYİM 1.D E. 2001/300 K. 2001/730

The post Uzman Erbaş Sözleşme Fesih Sebepleri first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.

Askeri Ceza Avukatı Nelere Bakar

Ankara Askeri Ceza Avukatı askeri mevzuattan kaynaklı uyuşmazlıkların çözümlenmesinde etkilidir.

Askeri Ceza Avukatı, askeri suçlarla ilgili davalarda uzmanlaşmış kişiye denir. Askeri suçlar, Askeri Ceza Kanunu ve benzeri askeri mevzuatlar tarafından tanımlanan, askeri disiplini bozan veya askeri görevleri aksatan eylemlerdir. Bu alandaki avukatlar, suçluların yanı sıra mağdurların haklarını da koruyup savunarak faaliyet gösterirler.

Askeri Ceza Avukatı, sivil mahkemelerde görülen askeri davalara da bakma yetkisine haizdirler. Özellikle askeri disiplinle ilgili davalarda uzmanlaşmış olan bu avukatlar, geniş kapsamlı bir hukuki bilgi ve deneyime sahiptirler.

Askeri ceza davalarında uzmanlaşmış bir avukat, kamuoyu tarafından da sıklıkla “askeri ceza avukatı” olarak adlandırılır. Bu, avukatın bu alandaki uzmanlığına ve yetkinliğine işaret eder. Askeri davalara bakan avukatlar Ankara da daha çok bulunmaktadır. Bunun sebebi Milli Savunma Bakanlığının Ankara da bulunmasıdır.

Askeri Ceza Avukatı ve Askeri Hukuk Avukatı Nedir?

Askeri Ceza Avukatı ve Askeri Hukuk Avukatı birbirinden farklı kavramlardır. Yargı sistemimiz hukuk yargısı ve ceza yargısı olarak ikiye ayrılmaktadır. Ceza yargılaması, suç işleyen bir kişinin yargılanmak üzere mahkemeye çıkarılması ve suçun kanıtlanarak cezalandırılması sürecidir. Hukuk yargılamasında ise herhangi bir suç söz konusu değildir. İhtilafların çözümlenmesi amaçlanmaktadır.

Askeri Hukuk Avukatı ise Asker kişilerin Hukuk yargılamasında yaşadığı problemleri çözmede etkili olmaktadır. Özellikle askeri kanunları bilen ve bu kanunlar üzerinde uzman olan kişilerce yürütülmektedir. Asker kişilerin idare ile olan davaları ile adli yargıda görülen davaları Askeri Hukuk Avukatının uzmanlık alanına girmektedir.

CEZA AVUKATLARI ANKARA için yazımızı inceleyebilirsiniz.

Askeri Davalara Bakan Avukatlar Ankara

Türk hukuk sisteminde avukatlar, Avukatlık Kanunu uyarınca belirli bir branşla sınırlı olmaksızın her türlü davayı takip edebilir. Avukatlık mesleğinde tıp veya mühendislikte olduğu gibi yasal bir uzmanlaşma zorunluluğu bulunmaz. Bu nedenle teoride her avukat askeri ceza veya askeri disiplin hukukuna ilişkin davaları üstlenebilir. Ancak uygulamada askeri hukuk, kendine özgü mevzuatı ve yargılama usulleri nedeniyle özel deneyim gerektiren bir alandır.

Askeri davalara bakan avukatlar; askeri personelin görevinden kaynaklanan uyuşmazlıklar, disiplin işlemleri ve askeri ceza yargılamaları konusunda yoğun şekilde çalışan ve bu alanda tecrübe kazanmış hukukçulardır. Askeri hukuk; silahlı kuvvetler personelini, askeri kurumları ve savunma alanına ilişkin hukuki ilişkileri düzenleyen özel bir hukuk dalıdır. Bu nedenle askeri konularda deneyimli bir avukatla çalışmak, hak kaybı yaşanmaması açısından büyük önem taşır.

Askeri Hukuk Alanında Avukatların Çalışma Konuları

Askeri ceza hukuku: Askeri personelin işlediği suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturma süreçlerini kapsar. Bu alanda çalışan avukatlar, sanık veya mağdur sıfatıyla yargılamaya katılan kişilere hukuki temsil sağlar.

Askeri disiplin hukuku: Disiplin soruşturmaları, savunma süreçleri ve disiplin kurulu işlemleri bu kapsamda yer alır. Avukatlar, askeri personelin savunma haklarını koruyarak disiplin süreçlerinin hukuka uygun yürütülmesini takip eder.

Askeri personel hukuku: Atama, terfi, sicil, sözleşme yenileme, özlük hakları ve emeklilik gibi konularda ortaya çıkan idari uyuşmazlıkları içerir. Bu tür davalar çoğunlukla idare mahkemelerinde görülür.

Askeri sözleşmeler: Savunma alanına ilişkin alım, satım ve hizmet sözleşmelerinin hazırlanması ve yorumlanması süreçlerinde hukuki danışmanlık verilir.

Uluslararası insancıl hukuk ve savaş hukuku: Silahlı çatışmalar sırasında uygulanacak ulusal ve uluslararası hukuk kurallarına ilişkin danışmanlık hizmetleri sunulur.

Askeri hukuk, kapsamı geniş ve teknik yönü ağır basan bir alandır. Bu nedenle askeri davalara bakan avukatların, uygulamayı yakından takip eden ve benzer dosyalarda deneyim sahibi kişiler olması gerekir. Yeterli bilgi ve tecrübe olmadan yürütülen süreçler, ilgililer açısından ciddi hak kayıplarına yol açabilir.

Türkiye’de askeri hukuk alanında çalışan avukat sayısı görece sınırlıdır. 2017 yılından sonra askeri yargının kaldırılmasıyla birlikte askeri nitelikteki birçok uyuşmazlık sivil yargı mercilerinde görülmeye başlanmıştır. Bu durum, askeri ceza ve askeri disiplin hukukunda uzmanlaşmış avukatların önemini daha da artırmıştır.

Ankara, başkent olması ve idari yargı mercilerinin önemli bir bölümüne ev sahipliği yapması nedeniyle askeri davaların yoğun olarak görüldüğü bir merkezdir. Bu sebeple Ankara’da askeri davalara bakan avukatlara ulaşmak diğer şehirlere kıyasla daha kolaydır. Doğru avukatla çalışmak, askeri hukuk kaynaklı uyuşmazlıklarda sürecin sağlıklı yürütülmesi açısından kritik bir rol oynar.

Askeri Suçlar Nelerdir?

1632 Sayılı Askeri Ceza Kanunu Ek Madde 11/1 ” Bu Kanunda düzenlenen suçlar ile asker kişilerin askerlik hizmet ve görevleriyle ilgili olarak işledikleri suçlar, askeri suçtur.”

Bazı askeri suçlar;

1. Yoklama kaçağı, bakaya, saklı, firar (Madde 63): Askerlik hizmetine çağrıldığı halde emredilen süre içinde askerlik şubesine gelmeyen kişiler.
2. Vazife ve memuriyete gitmemek (Madde 64): Askerlerin görevlerine gitmemesi.
3. Kendini askerliğe yaramayacak hale getirmek (Madde 79): Bilerek askerlik görevini yerine getiremeyecek duruma gelmek.
4. Başkasını askerliğe yaramayacak hale getirmek (Madde 80): Bir başkasını askerlik yapamayacak hale getirmek.
5. Askerlikten kurtulmak için hile yapmak (Madde 81): Askerlikten kaçmak için hileli yollar kullanmak.
6. Amire saygısızlık (Madde 82): Üst rütbeli askere karşı saygısızlık göstermek.

Sırf Askeri Suçlar Nelerdir?

1632 Sayılı Askeri Ceza Kanunu Ek Madde 11/2 ”

Bu Kanunda düzenlenen ve asker kişiler tarafından işlenen 60 ıncı, 62 nci, 65 inci, 66 ncı,
67 nci, 68 inci, 70 inci, 79 uncu, 81 inci, 82 nci, 85 inci, 87 nci, 88 inci, 89 uncu, 90 ıncı, 91 inci,
97 nci, 98 inci, 100 üncü, 101 inci, 102 nci ve 136 ncı maddelerinde düzenlenen suçlar, sırf askerî
suçtur.”

• Söz vererek tahliye olunan harp esirleri
• Müstahkem bir mevkii veya kendi mevkiini veya kendisini veya bir gemiyi, bir tayyareye düşmana teslim eden kumandanların cezası
• Vazife ve memuriyetlerine gitmeyenlerin cezaları
• Firar ve cezası
• Yabancı memlekete firar edenlerin cezaları
• Mehil içinde yakalananların cezası
• Sözleşerek firar ve cezası
• Kendini askerliğe yaramayacak hale getirenlerin cezası
• Askerlikten kurtulmak için hile yapanlar
• Amir veya üstü tehdit
• Amir ve mafevkine hakaret edenlerin cezaları
• İtaatsizlikte ısrar edenlerin cezası
• Toplu asker karşısında veya hizmetten savuşmak için veya silahlı iken yapılan itaatsizliğin cezaları
• Büyük zararlar veren itaatsizliğin cezaları
• Mukavemet ve cezası
• Amire ve mafevka fiilen taarruz edenlerin cezaları
• Fesat ve cezası
• Fesadı haber vermeyenlerin cezası
• Askeri isyan ve cezası
• Askeri isyanda önayak olanların cezaları
• Düşman karşısında askeri isyan suçlularının cezası
• Dikkatsizlik edenler

Askeri Şahıs Kime Denir?

1632 Sayılı Askeri Ceza Kanunu Madde 3 Asker Şahıslar ;

Askerî şahıslar; Mareşalden asteğmene kadar subaylar, astsubaylar, Millî Savunma Bakanlığı ile Türk Silahlı Kuvvetleri kadro ve kuruluşunda çalışan sivil personel, uzman jandarma, uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve er, erbaş ve erler ile askerî öğrencilerdir.

Milli Savunma Bakanlığı ile Türk Silahlı Kuvvetleri kadro ve kuruluşunda çalışan Devlet Memurlarının asker kişi sıfatları, 4.1.1961 tarihli ve 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanununun 115 inci
maddesinde belirtilen yükümlülükleri ile sınırlıdır.

15 Temmuz 2016 yılında yapılan değişiklik ile Jandarmanın askeri niteliği sona erdirilmiştir.

Jandarma Disiplin Cezaları için yazımıza bakabilirsiniz.

Karar Örnekleri

Lise, ortaokul ve eşidi okullar askeri öğrencileri henüz askerlik mükellefiyeti altına girmediklerinden İç Hizmet Kanununun 14. maddesi ile asta tahmil edilen vazifelerin yapılmaması halinde diğer askerlerin tabi oldukları müeyyidelere ye tabi olup, bunun dışında normal Ceza Kanunu hükümlerine tabidirler. /As.Yrg.3.D

Bankalardan kredi almak. için sahte olarak düzenlenen maaş bordroları özel evrak niteliğinde olup. TCK’nın 345 maddesindeki, suç belgenin kullanılması ile oluştuğundan, sahte belgenin askeri mahal dışında kullanılması suretiyle işlenen bu fiil dolayısıyla asker kişi sanığı yargılama görevi adliye mahkemelerine aittir.

Askeri Yargıtay; Cumhuriyet Bayramı törenine katılmama, Ramazan Bayramı törenine katılmama, kara şehitlerini anmak için yapılan törene katılmama gibi eylemleri emre İtaatsizlikte ısrar olarak kabul etmiştir.

Disiplini ihlal eden bir askeri şahsın iş bu fiili nedeniyle üstü bulunan bir askeri şahıs tarafından yetkili makama daveti bir hizmet emri olup, bu davete icabet etmemek emre itaatsizlik suçunu teşkil eder./As.Yrg.1.D

Önceden tespit ve kendisine tebliğ edilmiş bulunan nöbet görevine hiç gitmeyen sanığın fiili: hizmete müteallik bir emri hiç yapmamak suretiyle itaatsizlikte ısrar suçudur. As.Yrg. 4.D E27 K271

Askeri Avukat İletişim için arayınız.

Askeri Avukat Ankara Baktığımız Davalar

Uzman Çavuş Sözleşme Feshi İptali Davası

Sözleşmeli Er Sözleşme Feshi İptali Davası

Sicil İptal Davaları

Harp Okulundan Çıkarılma Davası

Mülakata Çağırılmama Uzman Erbaş

Güvenlik Soruşturması İptali

90 Gün Rapor Davaları

Komando Olamaz Davaları

Malullük Tazminatı, Efor Tazminatı Davaları

Tazminat Davaları

Sağlık Yeteneği Yönetmeliği Davaları

The post Ankara Askeri Ceza Avukatı first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.

Güvenlik Soruşturması Nedir?

Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması, kamu görevlerine atanacak kişilerin veya kamu görevlilerinin güvenilirliğini ve yeterliliğini belirlemek için yapılan bir incelemedir. Bu inceleme sonucunda olumsuz bir rapor verilmesi halinde, kişi kamu görevine atanamaz veya görevden alınabilir. Bu durumda, kişi idari yargıda iptal davası açarak raporun hukuka aykırı olduğunu ileri sürebilir.

Kimlere Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yapılır

Arşiv araştırması, statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın ilk defa veya yeniden memuriyete yahut kamu görevine atanacaklar hakkında yapılır.

Kurum ve kuruluşlarda, yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları hâlinde devlet güvenliğinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün, iç ve dış menfaatlerin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu gizlilik dereceli birimler ile Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı, jandarma, emniyet, sahil güvenlik ve istihbarat teşkilatlarında çalıştırılacak kamu personeli ile ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışacak öğretmenler, üst kademe kamu yöneticileri, özel kanunları uyarınca güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına tabi tutulan kişiler ile milli güvenlik açısından stratejik önemi haiz birim, proje, tesis, hizmetlerde statüsü veya çalıştırma şekline bağlı olmaksızın istihdam edilenler hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması birlikte yapılır.

Güvenlik Soruşturmasının Hukuki Yorumlanması

Güvenlik soruşturması yapılırken bireylerin özel hayatının korunması hakkı, kamu hizmetine girme hakkı, kişisel verilerinin güvenliği, masumiyet karinesi gibi haklarını ihlal edecek nitelikte uygulamalara yol açan güvenlik soruşturmaları/arşiv araştırmaları, sıklıkla idari yargının hatta bireysel başvurunun konusu olmaktadır. Danıştay’ın istikrar kazanmış ilke ve kararlarının yansıra hak ihlali bağlamında Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM)’nin de bu konuda verdiği önemli kararlar bulunmaktadır.

Nitekim Anayasa Mahkemesi güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda kişisel veri niteliğindeki bilgilerin alınmasına, kullanılmasına, işlenmesine yönelik güvenceler ve temel ilkeler kanunla belirlenmeksizin bunların alınmasına ve kullanılmasına izin verilmesini Anayasa’nın 13. ve 20. maddeleriyle bağdaşmadığından, kuralın Anayasa’nın 13. ve 20. maddelerine aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.

Dava Açma Süresi-Zamanaşımı

Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlanan kişilerin bu işlemlere karşı kararın kendilerine tebliğinden itibaren 60 gün içinde güvenlik soruşturması davası iptal davalarını açmaları gerekmektedir.

Güvenlik Soruşturması İptal Davamı Nerede Açmalıyım?

İdari yargılama usul kanunu madde 20/C kapsamında davanın nerede açılacağı açıkça ifade edilmiştir. Bu kanuna göre Millî Savunma Bakanlığı kadrolarında çalışan kamu görevlileri ile 25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında askerlik hizmetini yerine getiren yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile erbaş ve erleri ilgilendiren ve askerî hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklar hakkında uygulanır. Bu uyuşmazlıkların çözümünde ilgilinin görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi yetkilidir.

HAGB Almak Güvenlik Soruşturmasını Olumsuz Etkiler Mi?

HAGB kararı teknik anlamda bir hüküm olmadığından henüz sonuç doğuran bir karar olarak kabul edilmemektedir. Ancak bazı özel kanunlar ile kişinin HAGB almış olmasını olumsuz kabul etmektedir. Örneğin 5188 sayılı Özel Güvenlik Kanunu uyarınca, HAGB kararları mesleğe alınmada engel teşkil etmektedir. Ancak bu istisnai hükümler dışında kişinin HAGB almış olması başlı başına güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlanmasına sebebiyet vermemelidir. Zira ortada henüz bir hüküm bulunmadığından söz konusu suç işlenmemiş kabul edilir.

Güvenlik Soruşturmasında Sosyal Medya Hesaplarına Bakılır Mı?

Son zamanlarda güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasından kaynaklı vatandaşlar problemlerle karşılaşmaktadır. Bizlere de Güvenlik soruşturmasında instagram hesabına bakılır mı? WhatsApp mesajları kontrol edilir mi? İnternet geçmişine bakılır mı? Güvenlik soruşturmasında kaçıncı derece akrabalara bakılır? gibi çeşitli sorular sorulmaktadır.

Şunu hemen söyleyelim ki güvenlik soruşturmasın da kişinin sosyal medya hesapları, internet geçmişi gibi kişisel veri niteliğindeki bu tarz verilere bakılmaz. WhatsApp mesajlarınız incelenmez.

Kaçıncı derece akrabaya bakılır sorusunun cevabı ise çok net bir şekilde anayasada yazmaktadır. Zira suçlar ve cezalar şahsidir kimse bir başkasının işlediği bir suç yüzünden cezalandırılamaz. Böyle bir durumla karşılaşmanız durumunda güvenlik soruşturması avukatından hukuki destek almanızı şiddetle tavsiye etmekteyiz.

Güvenlik Soruşturması Karar Örneği

“Uyuşmazlık konusu olayda, davacı hakkında güvenlik soruşturmasının ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlanmasına dair kendisi hakkında herhangi bir tespitin yer almadığı, ceza sorumluluğunun şahsiliği ve kimsenin başkasının fiilinden dolayı sorumlu tutulamayacağı yönündeki evrensel hukuk ilkesi uyarınca, davacının yakını hakkındaki adli suç kaydının bulunmasının da davacının güvenlik ve arşiv araştırmasının olumsuz olması sonucunu doğurmayacağı anlaşılmakta olup

davalı idarece de davacının güvenlik ve arşiv araştırmasının olumsuz olması sonucunu doğurabilecek başkaca hukuken kabul edilebilir herhangi bir bilgi veya belgenin dosyaya sunulmadığı görüldüğünden, davacının sözleşmesinin feshi yönünde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.”

Güvenlik Soruşturması Danıştay Kararı

Dava konusu istem: Vergi müfettiş yardımcılığı yazılı ve sözlü sınavında başarılı olan davacının, Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliğinin 15. maddesi uyarınca vergi müfettiş yardımcısı olarak atamasının yapılmamasına ilişkin …tarihli ve …sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesinin …tarihli ve E:…, K:…sayılı kararıyla; davacının atamasının yapılmamasının nedeni olarak hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen şantaj ve telefonla hakaret suçlarının gösterildiği, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı nedeniyle kurulan hükmün davacı hakkında hiç bir hukuki sonuç doğurmayacağı açık olduğundan, davacının atamasının yapılmamasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT:
4045 sayılı Güvenlik Soruşturması, Bazı Nedenlerle Görevlerine Son Verilen Kamu Personeli ile Kamu Görevine Alınmayanların Haklarının Geri Verilmesine ve 1402 Numaralı Sıkıyönetim Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun’un 1. maddesinin ikinci fıkrasında; “…(Ek:18/10/2018-7148/29 md.) Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli birimler, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması kapsamında bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşları arşivlerinden ve elektronik bilgi işlem merkezlerinden bilgi ve belge almaya, 04/12/2004 tarih ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 171 inci maddesinin beşinci ve 231 inci maddesinin onüçüncü fıkraları kapsamında tutulan kayıtlara ulaşmaya, Cumhuriyet başsavcılıkları tarafından yürütülen soruşturma sonuçlarını, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararlar ile kesinleşmiş mahkeme kararlarını almaya yetkilidir.” hükmüne yer verilmiştir.
Aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise; “Devletin güvenliğini, ulusun varlığını ve bütünlüğünü iç ve dış menfaatlerinin zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgeler ile gizlilik dereceli kamu personeli ile meslek gruplarının tespiti, birim ve kısımların tanımlarının yapılması, güvenlik soruşturmasının ve arşiv araştırmasının usul ve esasları ile bunu yapacak merciler ve üst kademe yöneticilerinin kimler olduğu Cumhurbaşkanınca yürürlüğe konulacak yönetmelik ile düzenlenir.” hükmü yer almıştır.

4045 sayılı Kanun’un 1. maddesine dayanılarak çıkarılan Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliği’nin 1. maddesinde; bu Yönetmeliğin amacının; yetkili olmayan kişilerin bilgi sahibi olmaları halinde Devletin güvenliğinin, iç ve dış menfaatlerinin, ulusal varlığın ve bütünlüğün zarar görebileceği veya tehlikeye düşebileceği bilgi ve belgelerin bulunduğu bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşlarının gizlilik dereceli birim ve kısımlarını belirlemek, Türk Silahlı Kuvvetlerinde, emniyet ve istihbarat teşkilatlarında, ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde çalışacak personel ile hakkında yapılacak güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasını düzenlemek olduğu, 6. maddesinde; kamu kurum ve kuruluşlarının, gizlilik dereceli birim ve kısımları ile bunların görevleri hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yönergesi hazırlayacağı, 15. maddesinde; kamu kurum ve kuruluşlarında, yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen verilerin değerlendirilmesi, kişinin gizlilik dereceli birim, kısım ve gizlilik dereceli yerlerde çalıştırılıp çalıştırılmamaları gibi hususları incelemek ve sonucunu sorumlu amirin takdirine sunmak üzere değerlendirme komisyonları kurulacağı belirtilmiştir.

Maliye Bakanlığı Personeli Hakkında Yapılacak Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönergesi’nin “Kapsam” başlıklı 2. maddesinde; “Bu yönerge; Maliye Bakanlığı merkez ve taşra teşkilatında görevli bulunan personel ile ilk defa, yeniden veya kurumlar arası naklen atanacaklardan gizlilik dereceli birim, kısım ve görevlerde çalıştırılması düşünülenler ile, yurtdışı teşkilatında sürekli görevlendirilecek bütün personelin güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasına ilişkin usul ve esasları kapsar.”; “Gizlilik Dereceli Birim, Kısım ve Görevler” başlıklı 6. maddesinde; “…..

A- Gizlilik dereceli birim ve kısımlar: a) Merkez teşkilatında; 1- Müsteşarlık ve Müsteşar Yardımcılığı makamlarının özel büroları, ana hizmet birimlerinin denetim birimi başkanlıkları, özel büroları ile personel şubesi müdürlükleri, danışma ve denetim birimlerinin ve yardımcı birimlerin özel büroları ile personel şubesi müdürlükleri, 2- Teftiş Kurulu Başkanlığı, Hesap Uzmanları Kurulu Başkanlığı, Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı, Personel Genel Müdürlüğü, Savunma Sekreterliği ve Özel Kalem Müdürlüğü, b) Taşra teşkilatında; Defterdarlık, Gelirler Bölge Müdürlüğü ve İşletme Bölge Müdürlüğü bünyesindeki denetmenler büroları, özel bürolar ile personel birimleri, c) Yurtdışı teşkilatında; Maliye Müşavirlikleri ile Maliye Ataşelikleri.

B- Gizlilik dereceli görevleri yürüten personel: a) Unvanına bakılmaksızın yukarıda (A) bendinde sayılan yerlerde görevlendirilen personel, b) Görevli olduğu yer dikkate alınmaksızın, Bakanlık merkez ve taşra teşkilatında çalışan müdür ve daha üst düzeydeki personel, koruma ve güvenlik görevlileri ile kozmik evrak personeli, c) Kontrolörler ve Stajyer kontrolörler, d) Hazine avukatları, e) Özel Yönetmeliği bulunan merkez teşkilatı uzmanları ile denetmenler ve bunların yardımcıları. f) Birim amirince (Merkez ve döner sermaye teşkilatında Genel Müdür, Başkan veya Müstakil Daire Başkanı, taşra teşkilatında Defterdar veya Bölge Müdürü) hakkında Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması yaptırılması uygun görülen personel” kurallarına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
4045 sayılı Güvenlik Soruşturması, Bazı Nedenlerle Görevlerine Son Verilen Kamu Personeli ile Kamu Görevine Alınmayanların Haklarının Geri Verilmesine ve 1402 Numaralı Sıkıyönetim Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun’un 1. maddesinin ikinci fıkrasının iptali istemiyle açılan davada, Anayasa Mahkemesi’nin 28/04/2020 tarih ve 31112 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 19/02/2020 tarih ve E:2018/163, K:2020/13 sayılı kararı ile; Anayasa’nın 13. maddesinde, “Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz.” hükmüne yer verilerek temel hak ve özgürlüklerin ancak kanunla sınırlanabileceğinin ifade edildiği; 20. maddesinin birinci fıkrasında, herkesin özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahip olduğu, özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamayacağının belirtildiği ve son fıkrasında da herkesin, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahip olduğu kuralının yer aldığı; 129. maddesinin birinci fıkrasında, memurlar ve kamu görevlilerinin Anayasa ve kanunlara sadık kalarak faaliyette bulunma yükümlülüklerinin düzenlendiği; Anayasa Mahkemesinin yerleşik kararlarında belirtildiği üzere “…adı, soyadı, doğum tarihi ve doğum yeri gibi bireyin sadece kimliğini ortaya koyan bilgiler değil; telefon numarası, motorlu taşıt plakası, sosyal güvenlik numarası, pasaport numarası, özgeçmiş, resim, görüntü ve ses kayıtları, parmak izleri, IP adresi, e-posta adresi, hobiler, tercihler, etkileşimde bulunulan kişiler, grup üyelikleri, aile bilgileri, sağlık bilgileri gibi kişiyi doğrudan veya dolaylı olarak belirlenebilir kılan tüm verilerin…” kişisel veri olarak kabul edildiği; kamu görevinde çalıştırılacak kişiler bakımından güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması yönünde düzenlemeler getirilmesinin kanun koyucunun takdir yetkisinde olduğu, ancak bu alanda düzenleme öngören kuralların kamu makamlarına hangi koşullarda ve hangi sınırlar içinde tedbirler uygulama ve özel hayata saygı gösterilmesini isteme hakkına yönelik müdahalelerde bulunma yetkisi verildiğini yeterince açık olarak göstermesi ve muhtemel kötüye kullanmalara karşı yeterli güvenceleri sağlaması gerektiği, kuralda güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli olanların bu kapsamda kişisel veri niteliğindeki bilgilere ulaşması öngörülmüşken, Kanun’da bu bilgilerin ne şekilde kullanılacağına, hangi mercilerin soruşturma ve araştırmayı yapacağına, bu bilgilerin ne suretle ve ne kadar süre ile saklanacağına, ilgililerin söz konusu bilgilere itiraz etme imkânının olup olmadığına, bilgilerin bir müddet sonra silinip silinmeyeceğine, silinecekse bu sırada izlenecek usulün ne olduğuna, yetkinin kötüye kullanımını önlemeye yönelik nasıl bir denetim yapılacağına ilişkin herhangi bir düzenlemenin yapılmadığı, bir başka ifadeyle güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının yapılmasına ve elde edilecek verilerin kullanılmasına ilişkin keyfiliğe izin vermeyecek şekilde belirli ve öngörülebilir kanuni güvenceler belirlenmeksizin, kuralla güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapmakla görevli olanların bu soruşturma ve araştırma kapsamında kişisel veri niteliğindeki bilgileri almakla yetkili olduklarının belirtildiği, güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda kişisel veri niteliğindeki bilgilerin alınmasına, kullanılmasına, işlenmesine yönelik güvenceler ve temel ilkeler kanunla belirlenmeksizin bunların alınmasına ve kullanılmasına izin verilmesi Anayasa’nın 13. ve 20. maddeleriyle bağdaşmadığından, kuralın Anayasa’nın 13. ve 20. maddelerine aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
Dava konusu işlemin dayanağını oluşturan yasa kuralı Anayasa Mahkemesince iptal edildiğinden, Anayasa Mahkemesi kararının geriye yürümesi ve söz konusu karardan önce yürürlükte olan Anayasaya aykırı kurala göre tesis edilen işlemlere karşı açılan ve halen görülmekte olan davaların Anayasa Mahkemesi kararından ne şekilde etkileneceği hususunun öncelikle açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrasında, “Kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi veya Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü ya da bunların hükümleri, iptal kararlarının Resmi Gazete’de yayımlandığı tarihte yürürlükten kalkar. Gereken hallerde Anayasa Mahkemesi iptal hükmünün yürürlüğe gireceği tarihi ayrıca kararlaştırabilir. Bu tarih, Resmi Gazete’de yayımlandığı günden başlayarak bir yılı geçemez”; beşinci fıkrasında, “İptal kararları geriye yürümez”; altıncı fıkrasında ise, “Anayasa Mahkemesi Kararları Resmi Gazete’de hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar.” kuralları yer almaktadır.
Anayasa Mahkemesince bir kanunun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da belirli hükümlerinin Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde eldeki davaların Anayasa’ya aykırılığı saptanmış olan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasa’nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği için uygun görülemez. Aksine durum ise, Anayasa’nın 153. maddesinde yer alan Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğu yönündeki hükme aykırılık oluşturur.

Yukarıda açık metinlerine yer verilen ve Anayasa’da düzenlenmiş olan kurallar ile Anayasa Mahkemesi kararlarında belirtilen hukuksal durumun doğal sonucu olarak, bir kanun ya da kanun hükmünde kararnamenin uygulanması nedeniyle dava açmak durumunda kalan ve Anayasa’nın 153. maddesi uyarınca itiraz yoluyla Anayasa Mahkemesine başvurma hakkına sahip olan kişilerin de, kendi hak ve menfaatlerini ihlal eden kuralın iptal davası veya itiraz yoluyla daha önce yapılan başvuru sonucunda Anayasa Mahkemesince iptal edilmiş olmasının hukuki sonuçlarından yararlanmaları gerektiği açıktır.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi de, devletlerin milli güvenliğin korunması amacını gerçekleştirmede sahip oldukları takdir yetkisinin geniş olduğunu kabul etmektedir. AİHM, Sözleşme’ye taraf devletin milli güvenliği korumak için yetkili ulusal makamlarına ilk olarak kişiler hakkında bilgi toplama ve halka açık olmayan siciller tutma, ikinci olarak milli güvenlik bakımından önemli kadrolarda çalışmak isteyen adayların bu işe uygunluğunu takdir ederken bu bilgiyi kullanma yetkisi veren kurallara sahip olmaları gerektiğinde kuşku bulunmadığını belirtmektedir. (Leander/İsveç, SB.No: 9248/81, 26/3/1987)
Anayasa Mahkemesinin kararına ve AİHM içtihatlarına göre; kamu görevine atanmadan önce kişilerin güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının yapılmasını öngören kural getirilmesi kanun koyucunun takdir yetkisindedir. Ancak, bu alanda düzenleme getiren kurallarda, kamu makamlarına hangi koşullarda ve hangi sınırlar içinde tedbir uygulama ve özel hayatın gizliliğine yönelik müdahalelerde bulunma yetkisi verildiğinin açıkça gösterilmesi ve olası kötüye kullanmalara (keyfiliğe) izin verilmeyecek şekilde yeterli güvencelerin sağlanması gerekmektedir.

Bu duruma göre, Anayasa Mahkemesi’nin yukarıda sözü edilen iptal kararı; gerekçesi dikkate alındığında, kamu kurum ve kuruluşlarında istihdam edilecek personel hakkında güvenlik soruşturmasının hiç bir şekilde yapılmayacağını değil; aksine, güvenlik soruşturması veya arşiv araştırmasına dair detayların kanunda gösterilmesi, kişisel verilerin güvenliğine ve özel hayatın gizliliğine ilişkin güvenceleri sağlayan kuralların kanunda yer alması koşuluyla güvenlik soruşturmasının veya arşiv araştırmasının yapılabileceğini ortaya koymuştur.

Bakılan uyuşmazlıkta, dava konusu işlemin dayanağını oluşturan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen ve davalı idarece kullanılan davacıya ait kişisel veri niteliğindeki bilgilere, güvenlik soruşturması yapmakla görevli birimler tarafından ulaşılabileceğine ve bu kapsamdaki bilgileri alabileceğine dair yapılan kanuni düzenlemenin (4045 sayılı Kanunun 1 inci maddesine eklenen ikinci fıkrası) Anayasa Mahkemesinin yukarıda anılan kararıyla iptal edildiği ve bu kararın da Resmi Gazete’de yayımlandığı 28/04/2020 tarihinde yürürlüğe girdiği, Anayasa’nın 153. maddesinde yer alan, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcı olduğuna dair hüküm ile Danıştay’ın yerleşmiş içtihatlarıyla istikrarlı bir şekilde belirtildiği üzere, Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edilmiş olduğu bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa’ya aykırılığı saptanmış hükümler dikkate alınarak çözümlenmesinin, Anayasa’nın üstünlüğü ve hukuk devleti ilkesine aykırı olacağı hususu göz önünde bulundurulduğunda, Anayasaya aykırılığı nedeniyle iptal edilmiş olan Kanun hükmüne göre elde edilen kişisel verilere dayanılarak güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması olumsuz sonuçlandığından bahisle davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, Anayasa Mahkemesinin yukarıda anılan iptal kararı üzerine, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu 17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış ve aynı tarihte yürürlüğe konulmuştur.

Bu duruma göre, dava konusu uyuşmazlık temyiz aşamasında iken, 17/04/2021 tarihinde 7315 sayılı Kanun’un Resmi Gazete’de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe konulduğu, Kanun’un 13. maddesinin sekizinci fıkrası ile 4045 sayılı Kanun’un yürürlükten kaldırıldığı ve 14. maddesiyle, 4045 sayılı Kanun’a yapılan atıfların bu Kanun’a yapılmış sayılacağı düzenlemesine yer verilmiş olduğu hususları gözetildiğinde; davalı idarece, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu’nda öngörülen temel ilkelere, usul ve esaslara uygun olarak, davacı hakkında yeniden bir değerlendirme yapılabileceği de kuşkusuzdur.

90 Gün Rapor Alınması Sebebi İle Sözleşme Feshi adlı yazımızı incelediniz mi?

Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu için tıklayınız.

The post Güvenlik Soruşturması Olumsuz Sonuçlanması-İptal Davası first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.

Emre İtaatsizlikte Israr

1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu’nun Ek-11’inci maddesinin 2. fıkrası uyarınca Emre İtaatsizlikte Israr suçu sırf askeri suçlardandır. Bu suç, Askeri Ceza Kanunu’nun “Askeri itaat ve inkıyadı bozan suçlar” adlı 5. faslının 87. maddesinde “İtaatsizlikte ısrar edenlerin cezası” başlığı altında düzenlenmiştir.

Emre itaatsizlikte ısrar suçu ve cezası 1632 sayılı Askeri Ceza Kanununun 87. maddesinde şu şekilde düzenlenmiştir;

“Hizmete ilişkin emri hiç yapmayan asker kişiler bir aydan bir seneye kadar, emrin yerine getirilmesini söz veya fiili ile açıkça reddeden veya emir tekrar edildiği halde emri yerine getirmeyenler, üç aydan iki seneye kadar hapis cezası ile cezalandırılırlar.”

 Yukarıdaki fıkrada yazılı suçlar seferberlikte yapılırsa beş ve düşman karşısında yapılırsa on seneye kadar ağır hapis cezası hükmolunur.

Emre İtaatsizlikte Israr Suçu Nedir? 

Emre itaatsizlikte ısrar suçu askeri kişilerce hizmete ilişkin olarak verilmiş olan emrin yerine getirilmemesi ya da emrin yerine getirilmesini söz veya yazı ile açıkça reddedilmesi veya tekrar edildiği halde emrin yerine getirilmemesi sonucu ortaya çıkar. Niteliği itibariyle sırf askeri nitelikte bir suçtur. Burada korunmak istenen hukuki menfaat askeri disiplindir. Suçun faili ancak asker kişiler olabilir.

Emre İtaatsizlikte Israr Suçunun Şartları Nelerdir?

Emre itaatsizlikte ısrar suçu nasıl işlenir? Israr suçundan bahsedilebilmesi için bazı şartların gerçekleşmiş olması gerekir. Öncelikle ortada bir emir olmalıdır. Bu emir asker kişi tarafından verilmelidir. Yine verilen emir hizmete ilişkin bir emir olmalıdır. Verilen bu emir asker kişi tarafından yerine getirilmemeli veya getirilmeyeceği açıkça ifade edilmeli yahut fiili davranış ile gösterilmiş olmalıdır.

1. Hizmete ilişkin emrin varlığı,
2. Emrin yetkili amir tarafından verilmiş olması,
3. Emrin varlığından failin bilgisinin olması,
4. Astın bu emri hiç yapmaması,
5. Failin bilerek ve isteyerek (itaatsizlik kastıyla) hareket etmesi şartları suçun oluşması açısından birlikte aranır.

Hizmete ilişkin emir nedir?

Emre itaatsizlikte ısrar suçunun oluşabilmesi için ortada askeri makamlarca usulüne uygun olarak verilmiş bir emir olmalıdır. Yine verilen bu emir hizmete ilişkin bir emir olmak zorundadır. Çünkü emre itaatsizlikte ısrar suçu hizmete aykırı emirlerin yerine getirilmemesi halinde ortaya çıkmaz. Bu husus uygulamada çok önemlidir.

TSK İç Hiz. Kanunu Madde 6 hizmetin ne olduğunu şöyle açıklamıştır; “Kanunlarla nizamlarda yapılması veyahut yapılmaması yazılmış olan hususlarla, amir tarafından yazı veya sözle emredilen veya yasak edilen işlerdir.” Yine aynı kanunun 8. Maddesinde emiri de şöyle tanımlamıştır; “Hizmete ait bir talep veya yasağın sözle, yazı ile ve sair surette ifadesidir.” Hizmete ilişkin olmayan bir emrin yerine getirilmemiş olması bu emre itaatsizlikte ısrar suçuna sebebiyet vermeyecektir.

Emre İtaatsizlikte Israr Suçunun Cezası Nedir?

Emre İtaatsizlikte Israr Suçu seferberlikte ve barışta olmak üzere iki şekilde düzenlenmiştir.

Suçunun basit hali olan emri yerine getirmemenin cezası 1 aydan başlayıp 1 yıla kadar hapis cezasıdır. Emre İtaatsizlikte Israrın nitelikli halinde emrin yerine getirilmesini söz veya fiili ile açıkça reddeden veya emir tekrar edildiği halde emri yerine getirmeyenler, 3 aydan 2 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılırlar.

Seferberlikte ya da düşman karşısında yapılması ağırlaştırıcı neden olarak öngörülmüştür. Suç seferberlikte işlenirse beş, düşman karşısında işlenirse on seneye kadar ağır hapis cezasına hükmolunacaktır. Bundan dolayı bu suç söz konusu olduğunda profesyonel yardım alınması çok önemlidir.

Bu Suçtan Dolayı Hakkımda İşlem Yapıldı Ne Yapmalıyım?

           Emre itaatsizlikte ısrar suçundan hakkınızda işlem başlatılmış ise her şeyden önce işlemin hizmete ilişkin bir emir olup olmadığı değerlendirilmelidir. Genellikle bu tarz durumlarda verilen emrin hizmete ilişkin emir olup olmaması çok büyük önem arz etmektedir. Bu tarz bir durumla karşılaştığınızda alacağınız bir ceza ileriye yönelik ciddi mağduriyetler yaratacağından dolayı profesyonel bir yardım almak sizin için çok daha faydalı olacaktır.

Emre İtaatsizlik Disiplinsizliği için yazımıza bakabilirsiniz.

Emre İtaatsizlikte Israr Suçuna İlişkin Kararlar

Tüm dosya kapsamından ve deliller birlikte ele alınıp incelendiğinde, her ne kadar sanık hakkında Askeri Ceza Kanunu’nun 87. Maddesi(Emre İtaatsizlikte Israr) gereğince cezalandırılması istemiyle mahkememize kamu davası açılmış ise de sanığın kullandığı silahı izinsiz tam dolduruşa getirdiği ve bu esnada silahın ateş aldığı iddia edilen olayda atılı suçun yasal unsurlarının oluşmadığı zira kanun metnine bakıldığında suçun kasten işlenen suçlardan olduğu, sanığın kasten hareket ettiğine dair somut bir delil olmadığı, sanığın görev yaptığı konumda terörist, kaçakçı ve mülteci geçişinin sıklıkla yaşandığı, sınır hattının Suriye ülkesinde yaşanan karışıklıklar ile tehlikeli olduğu, bu tehlike karşısında sanığın ve bilgi sahiplerinin beyanı ile doğrulandığı üzere, görev yaptıkları alanda bir şahsın geçişini fark ettikleri söz konusu yere yöneldikleri bu korku ile silahını tam dolduruş haline getirmesinin hayatın olağan akışı içerisinde meşru müdafaa kapsamında kaldığı ve silahın ateş alabileceğini, yaşanan olay esnasında ön göremeyeceği, bu şartlar altında suç kastının varlığından bahsedilemeyeceği anlaşılmakla hakkında beraat kararı vermek gerekmiş. (Reyhanlı 3. Asliye Ceza Mahkemesi.)

19. Ceza Dairesi         2017/5722 E.  ,  2018/483 K.

“İçtihat Metni”

Emre itaatsizlikte ısrar suçundan şüpheli … hakkında yapılan soruşturma evresi sonunda K.K.K. 1. Ordu Komutanlığı Askeri Savcılığı’nın 16/10/2015 tarih ve 2015/460 E. 2015/67 K. sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itirazın reddine ilişkin mercii D.K.K. Kuzey Deniz Saha Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 07/12/2015 tarih ve 2015/Mtf, 2015/(Müt. 3) Drş. İş. 393 sayılı kararı aleyhine Adalet Bakanlığının 09/11/2017 gün ve 94660652-105-34-8237-2017-Kyb sayılı kanun yararına bozma istemini içeren yazısı ekindeki dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 16/11/2017 gün ve KYB. 2017/63990 sayılı ihbarnamesi ile dairemize gönderilmekle okundu.
Anılan ihbarnamede;
Dosya kapsamına göre, 1632 sayılı Askeri Ceza Kanunun 12. Maddesinde “Bu kanunun tatbikatında (Hizmet) tabirinden maksat gerek malüm ve muayyen olan ve gerek bir amir tarafından emredilen bir askeri vazifenin madun tarafından yapılması halidir.” denilerek askeri hizmetin tarif edildiği, yine aynı kanunun 87. maddesinde “Hizmete ilişkin emri hiç yapmayan asker kişiler bir aydan bir seneye kadar, emrin yerine getirilmesini söz veya fiili ile açıkça reddeden veya emir tekrar edildiği halde emri yerine getirmeyenler, üç aydan iki seneye kadar hapis cezası ile cezalandırılırlar.” denilmek suretiyle Emre İtaatsizlik ve Emre İtaatsizlikte Israr suçunun tarif edildiği, olayımızda her ne kadar Bkm. Astsb. Üçvş. …’ın Bölük Komutanı vekili olmadığı anlaşılsa da askeri hizmetin yasal tarifinde geçen ” malum ve muayyen olan ” bir emir konusunun da askeri hizmet kapsamında kabul gördüğü, bu duruma göre olağan emir kabul edilebilecek bir görevin de amir tarafından emir verilsin ya da verilmesin emre itaatsizlik ve emre itaatsizlikte ısrar suçunun konusu olabileceği, anlatılan gerekçeler ile olay nedeniyle dinlenen tanıkların olayı doğrular anlatımları ve şüphelinin ikrarı dikkate alındığında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 170/2. maddesi uyarınca soruşturma aşamasında toplanan delillerin şüphelinin suç işlediği hususunda yeterli şüpheyi oluşturduğu, bu kapsamda anılan madde uyarınca kamu davası açılması gerektiği, delillerin takdir ve değerlendirilmesinin yapılacak yargılama sırasında mahkemesine ait olduğu cihetle, itirazın kabul edilmesi gerekirken, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmediği gerekçesiyle, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 309. maddesi uyarınca anılan kararın kanun yararına bozulması isteminde bulunulmakla gereği görüşülüp düşünüldü;
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma istemine dayanan ihbarname içeriği yerinde görüldüğünden, Kuzey Deniz Saha Komutanlığı Askeri Mahkemesinin 07/12/2015 tarih ve 2015/Mtf, 2015/(Müt. 3) Drş. İş. 393 sayılı kararının CMK’nın 309/4-d. maddesi uyarınca BOZULMASINA, müteakip işlemlerin mahallinde mahkemesince yerine getirilmesine, 22/01/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi

19. Ceza Dairesi         2019/3913 E.  ,  2019/15045 K.

“İçtihat Metni”

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi
SUÇ : 1632 Sayılı Kanuna Aykırılık
HÜKÜM : Beraat

Yerel Mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle; başvurunun süresi, kararın niteliği ve suç tarihine göre dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:
Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.
Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, belgeler ve gerekçe içeriğine göre yapılan incelemede;
ASCK’nin 87’nci maddesinde düzenlenen emre itaatsizlikte ısrar suçunun oluşabilmesi için, amir tarafından verilmiş bir emrin bulunması, emrin konusunun askeri hizmete ilişkin olması, bu hizmet emrinin suçun faili olan ast yönünden özelleştirilerek somut hale getirilmesi ve bu özel unsurların dışında sanığın emre itaatsizlikte ısrar kastıyla hareket ederek emrin gereğini hiç yerine getirmemesi gerekmektedir.
Somut olayda; sanığın mal sorumlusu olarak alması gereken malzemeleri zimmetine alması hususunda defaten verilmiş emirleri yerine getirme hususunda tereddüt etmesini gerektirir dosyaya yansımış bir sebep bulunmaması, sanığın malzemeleri teslim almak için çaba sarf etmemesi, buna karşın defaten verilen emre rağmen malzemelerin zimmetini üzerine almadığının ve verilen emrin gereğini yerine getirmediğinin de sabit olması karşısında sanığın suç işleme kastıyla hareket ederek üzerine atılı emre itaatsizlikte ısrar suçunu işlediği sonucuna varıldığından sanığın mahkumiyetine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde beraatine karar verilmesi,
Kanuna aykırı ve askeri savcının temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görüldüğünden, hükmün 5320 sayılı Kanun’un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK’nin 321. maddesi uyarınca tebliğnameye uygun olarak BOZULMASINA, yargılamanın bozma öncesi aşamadan başlayarak sürdürülüp sonuçlandırılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine, 04/12/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Sanıkların ve adı geçen tanıkların beyanlarından, dava konusu olayın olduğu yerde yüzme eğitimi adı altında yüzme bilmeyen erlerin denize girmesine izin verilmesinin ve bu faaliyet sırasında gemi 2’nci komutanının bulunmamasının sürekli uygulana gelen bir durum olduğu, sanığın emre itaatsizlikte ısrar suçunu işleme kastı ile hareket etmediği, bu nedenle emre itaatsizlikte ısrar suçunun da manevi unsur itibariyle oluşmadığı. As.Yrg 2.D E 2015/343 K 2016/219

The post Emre İtaatsizlikte Israr Suçu, Cezası ve Tutanak 2025 first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.

Uzman erbaşların son bir yıl içerisinde 90 gün rapor ile istirahat ve hava değişimi alması sonucu birlikler uzman erbaş kanunun ilgili maddesi uyarınca uzman erbaşın sözleşmesini feshetmektedir. Ancak uygulamada en çok karşılaşılan sorunların başında bu sürelerin hesaplanmasın da 3 ayı baz almayıp 90 gün süreyi baz alan birliklerin hata yaptığı ve yine kanunda açıkça ilişiği kesilmeyecek personellerin kimler olduğu yazıldığı halde buna dikkat etmeden sözleşme fesihlerinin yapıldığı görülmektedir.

Genel Kural: Uzman erbaş ve sözleşmeli erlerin bir takvim yılı veya sözleşme yılı içinde (statüye göre değişir) toplamda 90 günü aşan istirahat raporu almaları, sağlık nedeniyle sözleşme feshi sebebidir.

Kritik İstisna: İş kazası veya görev başında yaralanma (hava değişimi dahil) durumlarında alınan raporlar bu 90 günlük süreye dahil edilmez.

Hukuki Yol: Fesih tebliğinden itibaren 60 gün içinde İdare Mahkemesi’nde iptal davası açılmalıdır.

90 Gün Rapor Süresi Nasıl Hesaplanır?

3269 sayılı Kanunu inceleyecek olursak “Uzman erbaşlar ve bunların bakmakla yükümlü olduğu aile fertlerinin tüm sağlık işlemleri hakkında, 4/1/1961 tarihli ve 211 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu hükümleri uygulanır. Ancak, uzman erbaşların hava değişimi ve istirahat süresinin toplamı, tedavi süresi hariç olmak üzere istirahat ve hava değişiminin başladığı tarihten geriye doğru son bir yıl içerisinde üç ayı geçemez.”

Denilerek uzman erbaşları diğer askeri personellerden ayırdığı görülecektir. Bize göre bu uygulama son derece yanlıştır. Zira aynı cephede omuz omuza savaşan subay astsubay ile uzman erbaşı haklar yönünden ayırmak anayasal anlamda da eşitlik ilkesine aykırılık teşkil edecektir. Konunun özüne dönecek olursak kanun koyucu burada açıkça son bir yıl içerisinde istirahat ve hava değişimi süresinin toplamının 3 ayı geçemeyeceğinden bahsetmiştir.

Özellikle burada dikkat edilecek husus 1 yıllık sürenin hesaplanması noktasındadır. Zira birlikler bu sürenin hesabında çoğu zaman yanlışlık yapmaktadır. Bu nedenle uzman erbaşların haksız yere sözleşmelerinin fesih edilmesi sonucu ortaya çıkmakta ve idare mahkemelerinde iptal davalarına konu olmaktadır.

“Sürenin hesaplanmasına en son alınan hava değişimi ve istirahat süresi dahil edilir. Hava değişimi ve istirahat süresi üç ayı geçenlerin Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir.”

Son bir yıllık süre hesaplanırken son alınan istirahat süresinin başından ya da istirahat süresi bitiminden itibaren yapılan hesaba göre sonuç değişiklik göstermektedir. Kanun lafzı hesaplamaya son istirahat ve hava değişim süresini hesaba katılması gerektiğini ifade etse de uygulamada hatalar yapılmaktadır. Kanun açıkça son rapor süresinin dahil edilmesi gerektiğini ve 1 yıl geriye doğru bu tarihten itibaren gidilmesi gerektiğini ifade etmiştir.

Bu yazımızda ilginizi çekebilir; Uzman Erbaş Sözleşme Fesih Sebepleri

Hangi Raporlar 90 Günlük Sınırı Etkilemez? (Görev Kaynaklı Yaralanmalar)

Kimlerin ilişiğinin kesilmeyeceği kanunun devamında ifade edilmiştir. “…Hava değişim ve istirahat süresi üç ayı geçenlerin ilişiği kesilir. Bunlardan barışta ve savaşta görev esnasında veya görev dışında görevlerinden dolayı bir saldırıya veya kazaya uğrayan veya bir meslek hastalığına yakalananların, iyileşinceye kadar ilişikleri kesilmez izinli sayılırlar.”

Şeklinde hava değişim ve istirahat almalarına sebep olan olayın, görev esnasında ya da görev dışında herhangi bir saldırı ve kaza sonucu olması durumunda ilişiklerinin kesilmeyeceği açıkça düzenlenmiştir. Ancak yine uygulamada gördüğümüz kadarı ile idare hatalı uygulamalara yer vermektedir. Örneğin kişi yıllık izin için gittiği memleketinde geçirdiği kaza sonucu 3 aydan fazla istirahat ve hava değişimi almış olması sebebi ile sözleşmesinin feshedilmemesi gerekirken idare tarafından ilişik kesme işleminin yapıldığı görülmektedir.

Yine ilişik kesmeyi gerektirmeyen bir diğer durum ise  “Ayrıca, kanser, tüberküloz, kronik böbrek yetmezliği ile ruh ve sinir hastalıkları gibi uzun süreli bir tedaviye ihtiyaç gösteren hastalığa yakalananlar, sağlık kurulları raporlarında gösterilecek lüzum üzerine, toplam olarak ve fiilen üç yılı geçmemek şartıyla tedavi, istirahat veya hava değişimine tabi tutulabilir ve bunların da ilişikleri kesilmez.” Şeklinde ifade edilmiştir.

Burada dikkat edilecek husus kanun koyucu hastalıkları sınırlı sayıda saymamış bu gibi diyerek kanunun yorumlanmasını, mevcut olaya uyarlanmasını istemektedir. Bu tarz bir rapor alınması durumunda rapora uzun süreli tedaviye ihtiyaç duyulur şeklinde ibarenin geçirilmesi ispat açısından önem teşkil etmektedir.

Danıştay ve Bölge İdare Mahkemeleri’nin yerleşik içtihatlarına göre, 90 günlük sürenin hesabında idarenin usul hataları yapması veya personelin görev başında yaralandığının göz ardı edilmesi, işlemin iptali için kesin bir sebeptir.

Uzman Çavuş Kaç Ay Rapor Alabilir?

Uzman Çavuşların hava değişimi ve istirahat süresinin toplamı, tedavi süresi hariç olmak üzere istirahat ve hava değişiminin başladığı tarihten geriye doğru son bir yıl içerisinde üç ayı geçemez.

90 gün rapor alan uzman erbaş tazminat alabilir mi?

Uzman erbaşların kendi kusurları olmaksızın sözleşmeleri feshedilmesi halinde tazminat hakları devam etmektedir. Rapor almak kişinin kendi kusuru olmadığından ötürü 90 gün rapor sebebi ile sözleşmesi feshedilen uzman erbaş tazminatını alabilmektedir.

Uzman Erbaş Tazminat Hesaplama

Sözleşmeli Er 3 Ay (90 Gün) Rapor Alırsa Ne Olur?

1-6191 Sayılı Sözleşmeli Erbaş Ve Er Kanunun Sözleşmenin İdarece Feshi başlıklı 6. Maddesinde ''Sözleşmenin yapılmasını müteakip;

a) Barışta ve savaşta, görevini icra ederken veya görevi dolayısıyla bir saldırıya, kazaya uğrayan ya da bir meslek hastalığına yakalananlar,

b) Kanser, tüberküloz, kronik böbrek yetmezliği ile ruh ve sinir hastalıkları gibi sağlık kurulları raporlarında uzun süreli bir tedaviye ihtiyaç gösterdiği belirtilen bir hastalığa yakalananlardan, toplam olarak ve fiilen üç yılı geçmemek şartıyla tedavi, istirahat veya hava değişimine tabi tutulanlar, hariç olmak üzere, sözleşmeli erbaş ve erlerin hava değişimi ve istirahat süresinin toplamı, istirahat ve hava değişiminin başladığı tarihten geriye doğru son bir yıl içerisinde (yatarak tedavi olma süreci hariç) üç ayı geçemez.

Sürenin hesaplanmasına en son alınan hava değişimi ve istirahat süresi dahil edilir. Hava değişimi ve istirahat süresi üç ayı geçenlerin sözleşmeleri feshedilerek Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir.'' şeklinde belirtilmiştir.

90 gün rapor alınması sonucunda sözleşmeli er ve erbaşların ilişiğinin kesileceği yukarıdaki gerekçeler ile ifade edilmiştir. Kanun 90 gün rapor olarak değil 3 ay olarak durumu geçirmiştir. İdarenin hesaplama yaparken bu duruma özellikle dikkat etmesi gerekmektedir.

90 Gün Rapor Aldım Sözleşmem feshedildi Ne Yapmalıyım?

90 gün rapor almış olmanızdan dolayı sözleşmeniz feshedildi ve yukarıda saydığımız nedenlerden birisi sizde bulunuyor ise yapılan fesih işlemine süresinde itiraz etmeniz gerekmektedir.

Rapor Nedeniyle Sözleşme Feshi Durumunda İptal Davası Nasıl Açılır?

90 gün rapor sebebi ile sözleşmesi feshedilen personel fesih kararı kendisine tebliğ edildiği taktirde 60 gün içinde İdare Mahkemesinde yürütme durdurma talepli dilekçesini idare mahkemesine göndererek davasını açabilir. Bu tarz davalar teknik bilgi gerektirdiğinden alanında uzman askeri davalara bakan avukatlardan yardım alınmasını tavsiye ederiz.

Davamı Ne Zaman Açmalıyım?

90 gün üzerinde rapor alınması sebebi ile sözleşmesi feshedilen uzman çavuş işleminin kendisine tebliğinden itibaren 60 gün içerisinde işlemin iptali istemli dava açması gerekmektedir.

Davamı Nerede Açmalıyım?

90 gün rapor alınması sebebi ile ilişiği kesilen uzman çavuş iptal davasını idare mahkemesinde ve görev yaptığı yerin idari yargı yetkisi yönünden bağlı olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinde açmalıdır.

Bu tarz davalar teknik davalar olduğu için bir uzmandan, Askeri Ceza Avukatından yardım alınmasını tavsiye ediyoruz. Askeri konularda uzman avukatlar, askeri konulara daha hakim avukatlardır. Bizimle iletişime geçmek isterseniz iletişim sekmesini ziyaret edebilirsiniz.

90 Gün Rapor Alan Uzman Erbaş Memur Olabilir Mi?

Uzman erbaşların 90 gün rapor alarak sözleşmelerinin idarece feshedilmiş olması sonrası uzman erbaş, başkaca bir kurumda memur olmak isterse bu durum herhangi bir sorun teşkil etmemektedir. Doksan gün rapor alan uzman erbaş memur olabilmektedir.

Dava Açmak İçin Avukata Vekalet Nasıl Verilir?

90 gün rapor alınması sonucu sözleşmenin feshedildi ise fesih işleminden sonra vakit kaybetmeden dava açmak gerekmektedir. Bu tarz davalar profesyonellik gerektirdiği için askeri idari mevzuata hakim bir avukata vekalet vermenizi tavsiye etmekteyiz. Bu konuda profesyonel olarak çalışan bizlere vekalet vermek için herhangi bir notere giderek tarafımıza avukatlık genel vekaleti çıkartmanız yeterli olacaktır.

90 GÜN RAPOR ÖRNEK KARAR

Bu durumda, her ne kadar davacının, en son aldığı istirahat süresinin başladığı tarihten itibaren geriye doğru 1 yıl içerisinde almış olduğu istirahat sürelerinin toplamının 3 ayı aştığından bahisle sözleşmesinin feshine karar verilmiş ise de;

davacının görev sırasında geçirdiği kaza sonucu sağ rüptürü ve kas yırtılmasının olduğu, bir yıl içinde aldığı bütün raporlarında söz konusu rahatsızlığından kaynaklı ve yukarıda alıntısına yer verilen mevzuat hükmü uyarınca iyileşinceye kadar izinli sayılacağından dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık aksi yöndeki mahkeme kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, dava konusu işlemler hukuka aykırı bulunduğundan, davacının hukuka aykırı işlemler nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının davalı idarece davacıya iade edilmesi gerektiği de açıktır.

Açıklanan nedenlerle; istinaf başvurusunun KABULÜ ile istinafa konu mahkeme kararının KALDIRILMASINA, dava konusu işlemlerin İPTALİNE, dava konusu işlemler nedeniyle yoksun kalınan özlük haklarının davacıya iadesine,

mahkeme safhasında davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen 297,10.-TL yargılama giderleri ve istinaf aşamasında davacı tarafından yapılan 182,60.-TL yargılama giderleri ile kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 1700,00-TL avukatlık ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine kararın tebliğini izleyen tarihten itibaren 30 gün içeresinde Danıştay'a temyiz yolu açık olmak üzere,06/11/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Her ne kadar davacının sözleşmesi, son bir yıl içerisinde almış olduğu hava değişimi ve istirahat raporları süresinin üç ayı geçtiğinden bahisle davalı idarece feshedilmiş ise de, yukarıda metnine yer verilen mevzuat hükümleri ile dava dosyasına sunulan tüm bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden;

davacının rahatsızlığının uzun süreli tedaviyi gerektiren ruh ve sinir hastalığı olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği hususlarının bir sağlık kuruluşuna sevk edilerek tespit edilmesi gerekirken, bu yola başvurulmaksızın davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

Danıştay Kararı - 12. D., E. 2021/5256 K. 2022/4 T. 24.11.2022

• Twitter
• Facebook
• Instagram

The post 90 GÜN RAPOR ALINMASI SEBEBİ İLE SÖZLEŞME FESHİ first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.

Askeri Disiplin Cezası Nedir?

Askeri disiplin cezasını tanımlamadan önce askerlik nedir, disiplin ve disiplinsizlik nedir buna değinmekte fayda var. Asker, askerlik mükellefiyeti altına giren şahıslarla özel kanunlarla Silahlı Kuvvetlere intisap eden ve resmi kıyafet taşıyan şahıslara denir. Askerlik ise harp sanatını öğrenmek ve yapmak mükellefiyetidir. Askerliğin temeli ise disiplindir. Disiplin, kanunlara, nizamlara ve amirlere mutlak itaat ve astının ve üstünün hukukuna riayet demektir.

6413 Sayılı TSK Disiplin Kanununa göre disiplinsizlik, disiplin cezası ile cezalandırılan fiil ve halleri, disiplin cezası ise disiplinsizlik nedeniyle yetkili kişi veya kurullar tarafından verilen ve TSK Disiplin kanununda gösterilmiş olan yaptırımları ifade eder.

Askeri Disiplin Cezaları Nelerdir?

Askeri Disiplin cezaları TSK Disiplin Kanununun 11. Maddesinde subay, astsubay ve uzman erbaşlar ile sözleşmeli erbaş ve erler hakkında verilebilecek disiplin cezaları ağırlık derecesine göre şu şekilde belirtilmiştir;

1. Uyarma
2. Kınama
3. Hizmette kısmi süreli devam
4. Aylıktan Kesme
5. Hizmet yerini terk etmeme
6. Oda Hapsi
7. Silahlı Kuvvetlerden ayırma

Askeri Disiplin Cezaları Kimler Tarafından Verilir?

Uyarma, kınama, hizmete kısmi süreli devam ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından; hizmet yerini terk etmeme ve oda hapsi cezaları disiplin kurulları ve disiplin amirleri tarafından; Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezası yüksek disiplin kurulları tarafından verilir.

Disiplin cezasının verilebilmesi için öncelikle bir disiplin soruşturması veya tahkikat yapılması gerekir. Gerçekten de Kanunun 7. Maddesi “Maiyetinden birinin disiplinsizlik teşkil edebilecek bir fiilini veya mesleğe aykırı tutum ve davranışını herhangi bir şekilde öğrenen disiplin amirleri, olayın araştırılması gerektiğine kanaat getirirse, yazılı olarak görevlendireceği soruşturmacılar vasıtasıyla ya da şahsen disiplin soruşturması yapar.” demektedir.

Disiplin soruşturmacısı olarak tek bir kişi görevlendirilebileceği gibi en az üç kişiden oluşan bir heyet de görevlendirilebilir. Heyet başkanı hariç olmak üzere gerek görülmesi hâlinde, hakkında disiplin soruşturması yapılacak kişiden rütbe veya kıdemce daha aşağıda heyet üyeleri görevlendirilebilir. Disiplin soruşturmacıları ve heyeti, kendilerini görevlendiren disiplin amiri adına; disiplin soruşturmasıyla ilgili bilgi ve belgeleri toplama, savunma alma, tanık dinleme, bilirkişi görevlendirme, keşif yapma, hâkim veya savcı kararı gerektirmeyen durumlarda kriminal inceleme yaptırma da dâhil olmak üzere her türlü inceleme yapma ve ilgili makamlarla yazışma yetkisini haizdir.

Askeri Disiplin Cezalarının Yerine Getirilme Şekli

Uyarma cezası; personele, görevinin icrasında veya hâl ve hareketlerinde daha dikkatli olması gerektiğinin yazı ile bildirilmesidir.

Kınama cezası; personele, görevinin icrasında veya hâl ve hareketlerinde kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesidir.

Hizmete kısmi süreli devam cezası; disiplin cezası verilen personele mesai sonrasında günde üç saati ve her hâlde saat 24.00’ü geçmeyecek şekilde, kadro görevinde veya kadro görevi dışında statüsüne uygun askeri hizmetlerin yaptırılmasıdır. Ceza, tatil günleri dışında yerine getirilir ve cezanın yerine getirilmesi esnasında personel hizmette sayılır. Cezanın yerine getirilme şekline ilişkin hususlar, cezayı veren disiplin amiri tarafından ilgiliye tebliğ edilir.

Aylıktan kesme cezası; disiplin cezası verilen personelin, sosyal güvenlik mevzuatına göre hesaplanan prime esas kazanç tutarından ekli sayılı çizelgede belirtilen oranlarda kesinti yapılmasıdır. Ceza, aylığı tahakkuk ettiren birimce personelin aylığından kesilmek suretiyle yerine getirilir. Aylıktan kesme tam lira üzerinden yapılır ve kuruşlar dikkate alınmaz.

Hizmet yerini terk etmeme cezası; personelin mesai bitiminden sonra görev yaptığı yerden ayrılmayıp resmî daire, kışla, eğitim alanları ile sair yerlerdeki hizmetine devam etmesidir. Bu ceza disiplin amirleri tarafından ekli sayılı çizelgeye göre; disiplin kurulları tarafından dört ila on güne kadar verilebilir. Ceza verilen personel için uygun bir yatma yeri tahsis edilir. Tatil günlerinde cezanın yerine getirilmesine ara verilir. Cezanın yerine getirilmesi sırasında, hizmete ilişkin hâller hariç, günde toplam bir saati geçmemek üzere ziyaretçi kabul edilebilir.

Askeri Disiplin Cezalarında Zamanaşımı

Disiplin Kanununun 39. Maddesine göre “Disiplin amirleri tarafından, disiplinsizliğin kendileri tarafından öğrenilmesinden itibaren bir ay ve her hâlde disiplin cezasını gerektiren fiil ve hâllerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl geçtikten sonra disiplin cezası verilemez. Fiil, inceleme ve araştırma yapmayı gerektirmiş ise, bir ay içerisinde inceleme ve araştırmaya başlanmış olmak ve altı ayı geçmemek kaydıyla, inceleme ve araştırma için geçen süre bir aylık süreye dâhil edilmez.

Disiplin kurullarında yapılan tahkikatlarda, fiilin disiplin amiri tarafından öğrenilmesinden itibaren altı ay ve her hâlde disiplin cezasını gerektiren fiil ve hâllerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl geçtikten sonra disiplin cezası verilemez.

Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezasını gerektirecek durumun oluştuğunun disiplin amirleri tarafından tespit edilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde disiplin cezasını gerektiren fiil ve hâllerin işlendiği tarihten itibaren beş yıl geçtikten sonra aynı sebeple yüksek disiplin kurulu tarafından ceza verilemez.

Fiilin disiplin cezasını gerektirdiği savcılık, mahkeme, disiplin kurulu tarafından anlaşılırsa, yukarıdaki fıkralarda belirtilen zamanaşımı süreleri, bu konu ile ilgili karar veya hükmün kesinleşerek evrakın yetkili makama iade edildiği tarihten itibaren başlar.

Fiilin hatalı olarak vasıflandırıldığı veya düzeltilebilir bir şekil noksanlığı bulunduğu gerekçeleriyle disiplin cezasının mahkeme tarafından iptal edilmesi durumunda, kararın kesinleştiği tarihteki yetkili disiplin kurulu veya disiplin amiri, kararın tebliğinden itibaren ceza verme yetki ve sorumluluğu kapsamında yeniden değerlendirme yapar.

Askeri Disiplin Cezalarına Karşı İtiraz Yolu

Öncelikle bilinmelidir ki 6413 sayılı TSK Disiplin Kanunun 13 maddesinin altıncı fıkrasında düzenlenen istisnai haller dışında disiplin amirleri veya disiplin kurulları tarafından savunma alınmadan disiplin cezası verilemez.

İsnat olunan hususlar ile savunma için verilen süre açıkça ve yazılı olarak ilgiliye bildirilir. Yüksek disiplin kurulunun görevine giren disiplinsizliklerde verilecek savunma süresi üç iş gününden, diğer disiplinsizliklerde ise iki iş gününden az ve her hâlde beş iş gününden fazla olamaz. Savunması istenen kişinin talebi hâlinde ilave savunma süresi verilebilir. Ancak, ilk verilen savunma süresi ile ilave verilen savunma süresinin toplamı beş iş gününü geçemez. Verilen süre içinde savunmasını yapmayan personel savunma hakkından vazgeçmiş sayılır.

Disiplin Cezalarına Kaç Gün İçinde İtiraz Edilebilir?

Disiplin amirleri tarafından verilen disiplin cezalarına karşı, cezanın tebliğ edilmesinden itibaren iki iş günü içinde itiraz edilebilir. İtiraz, bir üst disiplin amirine yazılı olarak yapılır. Süresi içinde itiraz edilmez ise ceza kesinleşir.

Cezanın tebellüğünden kasıtlı olarak imtina edilmesi hâlinde bu durum en az iki imzalı bir tutanakla tespit edilir. Tutanağın tutulduğu tarih tebliğ tarihi sayılır.

 İtiraz, yetkili üst disiplin amiri tarafından üç iş günü içinde karara bağlanır. İlave inceleme yapılmasının gerekli olduğu durumlarda bu süre bir katına kadar uzatılabilir.

 İtiraz haklı görülürse, itirazı inceleyen üst disiplin amiri verilen cezayı hafifletebilir veya tamamen kaldırabilir. İtiraz haklı görülmez ise ret olunur. Karar itiraz edene tebliğ edilerek kesinleşir.

Disiplin kurulu tarafından verilen kararlara karşı tebliğinden itibaren beş iş günü içinde, teşkilatında disiplin kurulu kurulan komutan veya askeri kurum amiri ile hakkında karar verilen kişi tarafından bir üst komutanlığın disiplin kuruluna iletilmek üzere itiraz edilebilir. Süresi içinde itiraz edilmez ise ceza kesinleşir.

 Genelkurmay Başkanlığı ile Kuvvet Komutanlıkları teşkilatında kurulan disiplin kurullarının kararlarına karşı yapılan itirazı, Milli Savunma Bakanlığı teşkilatında kurulan disiplin kurulu inceler.Millî Savunma Bakanlığı teşkilatında kurulan disiplin kurulunun kararlarına karşı yapılan itirazı, hükme katılanlardan daha kıdemli olan başkan ve üyelerden kurulan yeni bir kurul inceler. Ancak, uygun nitelikte başkan ve üye bulunmazsa, en yüksek komuta makamından itibaren sıra ile aşağı derecedeki komuta mevkilerinde bulunan subaylar başkan ve üye olarak görevlendirilir.

İtiraz üzerine üst komutanlık disiplin kurulunun disiplin subayı, dosyanın kendisine ulaşmasından itibaren beş iş günü içinde gerekli incelemeyi yapar ve mütalaası ile birlikte dosyayı disiplin kuruluna sevk eder. Disiplin kurulu en geç on iş günü içinde dosyayı inceleyerek kararını verir. Üst komutanlık disiplin kurulu gerekli gördüğü tahkikatın yapılmasını isteyebilir veya tahkikatı kendisi yapabilir. Bu hâlde tahkikat için geçecek süre on iş günlük süreye dâhil değildir.

Milli Savunma Bakanlığı veya üst komutanlık disiplin kurulları itirazı yerinde görürse yeni kararı kendisi verir. Aksi hâlde itirazı reddeder. İtiraz üzerine verilen kararlar kesindir.

Yargı Yolu

Askerî öğrenciler ile erbaş ve erler hakkında verilen disiplin cezaları ile subay, astsubay, uzman erbaş ile sözleşmeli erbaş ve erler hakkında verilen disiplin cezalarına karşı iptal davası açılabilir. Seferberlik ve savaş zamanında ise yüksek disiplin kurulları tarafından verilen Silahlı Kuvvetlerden ayırma cezası hariç 6413 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Disiplin Kanunda yer alan diğer disiplin cezaları yargı denetimi dışındadır.

Görevli ve yetkili mahkeme neresidir?

Görevli mahkeme İdare Mahkemesidir. Yetkili mahkeme İYUK gereği son görev yaptığı yer mahkemesi yetkilidir.

Dava Ne Zaman Açılır?

Dava açma süresi, cezanın kesinleşmesinden itibaren başlar. Ancak Türk karasuları dışındaki gemilerde verilen cezalarda, dava açma süresi geminin bağlı bulunduğu üsse/limana dönmesiyle başlar.

Kişi Ceza kararının kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren 60 gün içerisinde iptal davası açabilir.

Disiplin cezalarının iptali için alanında uzman disiplin avukatı ya da askeri ceza avukatından destek alınması tavsiye olunur.

The post Askeri Disiplin Cezalarına Karşı İtiraz ve İptal Davası first appeared on Yavuz Hukuk ve Danışmanlık-Askeri Avukat.